Volg Bouwkroniek

Abonneer u
Aanmelden

Volg Bouwkroniek Bouwkroniek

Vlaams-Brabant zet in op stadskernverdichting

Vlaams-Brabant zet in op stadskernverdichting

“We vragen steden en gemeenten om een partner te zijn in het realiseren van een kwalitatieve verdichting”, aldus Jean-Christophe Vanderhaegen (l.) en Jurgen Hamelryck (r.) van de Confederatie Bouw Brussel Vlaams-Brabant. (foto PDC)

Ook in de kleinste Vlaamse provincie is er nood aan kleine, betaalbare en kwalitatieve woningen en projecten die een hogere woondichtheid nastreven. Niet echt een gebrek aan bouwgronden hier, zij het dat een groot deel ervan gelegen is buiten de kernen van steden en gemeenten en op plekken die slecht multimodaal ontsloten zijn. Stadskernverdichting moet een antwoord bieden op de bevolkingsaangroei (vooral in de ‘Rand’), terwijl Leuven het enige stadsgebied in de provincie is dat in aanmerking komt voor de 6% btw-regeling voor slopen en herbouwen…

“Binnen de cluster Brussel Vlaams-Brabant zijn er twee afzonderlijke werkingen: enerzijds Vlaams-Brabant, waar wordt samengewerkt met de Vlaamse Confederatie Bouw (VCB) en waar Leuven de uitvalsbasis is; en anderzijds is er de Confederatie Bouw Brussel-Hoofdstad, die de Brusselse leden ondersteunt”, verduidelijkt Jean-Christophe Vanderhaegen, directeur-generaal van de Confederatie Bouw Brussel Vlaams-Brabant.

Om de doelstellingen van de Vlaamse regering - tegen 2050 het hele woningpatrimonium energiezuinig maken - te halen moet het renovatieritme x 3. (foto Confederatie Bouw)

ben versus passiefbouw

De Confederatie Bouw Brussel-Vlaams Brabant strekt zich uit van Bever in het Pajottenland tot Diest in het Hageland en telt een 1.300-tal leden, ongeveer fifty-fifty verdeeld over de twee door de Brusselse ring opgesplitste delen van Vlaams-Brabant: Halle-Vilvoorde en het Leuvense. Omwille van de mobiliteitsproblemen is er een vergaderlocatie in Zellik die de werking faciliteert. Sinds een tweetal jaar is Eddy Vandezande van het aannemersbedrijf Vandezande Construct uit Oud-Heverlee voorzitter voor Vlaams-Brabant.

“De Confederatie Bouw Brussel Vlaams-Brabant onderscheidt zich van de andere provinciale werkingen van de Confederatie door haar tweetaligheid. We tellen ook Franstalige bouwbedrijven, waarvan sommige in de Brusselse rand gevestigd zijn, onder onze leden. Ook de regelgeving zorgt voor bouwtechnische verschillen. Zo is in Vlaams-Brabant de regelgeving vooral rond bijna-energieneutraal (ben) bouwen opgebouwd, terwijl in het Brusselse Gewest passiefbouw de norm is”, aldus Jean-Christophe Vanderhaegen.

De regelgeving zorgt voor bouwtechnische verschillen. In Vlaams-Brabant is die vooral rond bijna-energieneutraal (ben) bouwen opgebouwd, terwijl in het Brusselse Gewest passiefbouw de norm is. (foto Confederatie Bouw)  

Slechts 5% afname tewerkstelling

“Onze leden-bedrijven zijn de voorbije economische crisis vrij goed doorgekomen; er zijn relatief weinig faillissementen uit gevolgd. Voor Vlaams-Brabant was er wel een daling van de tewerkstelling: van 2010 tot 2017 is het aantal werknemers gedaald met 15%. Vooral bij de burgerlijke bouwkunde is er een sterke daling (- 34%). Maar in tegenstelling tot de andere provincies, waar de tewerkstelling wel weer toeneemt, is in Vlaams-Brabant opnieuw een daling van 5% voorzien voor 2018. Vooral in de installatiesector is er een sterke afname van de werkgelegenheid. Inzake het aantal bouwbedrijven zien we in Vlaams-Brabant een stijging vanaf 2015, voornamelijk veroorzaakt door een toename van het aantal bouwbedrijven zonder personeel”, aldus Jurgen Hamelryck, directeur van de Confederatie Bouw Brussel Vlaams-Brabant.

Bouwvergunningen

“Van 2012 tot 2016 was er een sterke daling van het aantal gemeentelijke aanbestedingen. In 2017 was er een heropleving naar aanleiding van de komende gemeenteraadsverkiezingen. Het niveau van gemeentelijke aanbestedingen behield jarenlang een laag niveau, wat vooral problemen gaf voor de wegenbouw. Voor 2018 verwachten we wel een positieve evolutie”, aldus Hamelryck. “Wat de niet-residentiële bouw betreft, zien we de jongste jaren een sterke daling van het aantal gebouwen, omdat er minder industriegebouwen en landbouwgebouwen vergund worden. Dit is een fenomeen over heel Vlaanderen. Er is wel een redelijke volatiliteit wat de cijfers betreft, dus grote schommelingen hoeven geen dalende trend aan te duiden.”

In tegenstelling tot de andere provincies, waar de tewerkstelling wel weer toeneemt, is in Vlaams-Brabant opnieuw een daling van 5% voorzien voor 2018. (foto Confederatie Bouw)

Renovatie vs. nieuwbouw

“Met ongeveer 2.400 projecten per jaar blijft het aantal renovaties in Vlaams-Brabant redelijk constant. Dit is onrustwekkend voor de doelstellingen van de Vlaamse regering om tegen 2050 het hele woningpatrimonium energiezuinig te maken. Hiervoor moet het renovatieritme x 3. Vandaag is die stijgende trend er nog niet. Verschillende steden en gemeenten in Vlaams-Brabant hebben wijken of kernen met energieverslindende woningen. In het kader van de burgemeestersconvenanten zouden deze gemeenten ook meer kunnen inzetten op collectieve renovatie”, aldus Hamelryck. “De residentiële bouw - zowel renovatie als nieuwbouw - blijft ongeveer constant. Voor nieuwbouw zien we een cyclisch verloop door de tweejaarlijkse verstrengingen van de energienormen hiervoor. In 2012, 2014, 2016 en 2018 werd het E-peil verlaagd. Als anticipatie op de strengere normen werd een aantal bouwvergunningsaanvragen vervroegd ingediend om nog te kunnen vallen onder de oudere normen. Onmiskenbaar is er ook een trend van minder nieuwbouwhuizen naar meer appartementen. Het aandeel nieuwbouwflats in Vlaams-Brabant bedraagt 64%, hetzelfde als in Vlaanderen.”

Meer inzetten op verdichting

Vlaams-Brabant telt meer dan 50.000 onbebouwde percelen. “Op dat vlak scoort het wel een stuk lager dan de meeste andere provincies. Er is 1.000 ha minder beschikbaar dan in Oost-Vlaanderen en 2.600 ha minder dan Antwerpen. In combinatie met de hoge bevolkingsgroei in Vlaams-Brabant kan dit een probleem vormen. Slotsom: de bouwsector in Vlaams-Brabant wil meer inzetten op verdichting en we vragen steden en gemeenten om een partner te zijn in het realiseren van een kwalitatieve verdichting”, aldus Hamelryck.

Verschillende steden en gemeenten in Vlaams-Brabant hebben wijken of kernen met energieverslindende woningen. (foto PDC)

Tienpuntenplan

Met het oog op de komende gemeenteraadsverkiezingen bevroeg de Confederatie Bouw Brussel Vlaams-Brabant een vijftal steden om hun voornaamste problemen te onderkennen. Op basis van de resultaten werd een tienpuntenplan gelanceerd omtrent het gemeentelijke beleid voor de periode 2018-2024. Komen o.m. voor op deze lijst: dringende actie om de bevolkingsgroei op te vangen, dringend meer investeringen uitvoeren na het huidige dieptepunt in de gemeentelijke investeringen, continue stadskern- en dorpskernvernieuwing, meewerken aan verdere verdichting tegen 2025, extra investeren in rioleringswerken, een slim mobiliteits- en circulatiebeleid…

Interactie?

Hoe verloopt de interactie tussen bouwbedrijven gevestigd in Vlaams-Brabant en die gevestigd in het Brusselse Gewest? “Het Brusselse Gewest is een vrij open markt, waar - momenteel - ongeveer 35 procent van de werken worden uitgevoerd door Vlaamse bedrijven, 51 procent door Brusselse bedrijven en 14 procent door Waalse bedrijven. In Brussel zijn bovendien een aantal grote bouwbedrijven gevestigd die internationaal actief zijn en die ons land (en Europa) in hun totaliteit als een bouwmarkt beschouwen. Zij het dat de regelgeving in de drie gewesten telkens anders is, wat voor hen in de praktijk ook een belangrijke factor is”, aldus Vanderhaegen.

Leuven enig Vlaams-Brabants stadsgebied

Vlaams-Brabant wil gaan voor een kwalitatieve kernversterking. Hierbij kan een verlaagde btw voor afbraak en heropbouw een belangrijke rol inspelen. “Tot nu toe komen over heel België slechts 32 stadsgebieden (waarvan enkel Leuven voor Vlaams-Brabant) in aanmerking om een volledige operatie ‘slopen + herbouwen’ te factureren met toepassing van 6% btw. Die regeling werd in het kader van het herstelbeleid in 2009 en 2010 tijdelijk veralgemeend tot het volledige grondgebied. Volgens een advies van de Raad van State is een verlaagde btw uitsluitend mogelijk ‘in het kader van via het sociaal beleid verstrekte huisvesting’. Onlangs nog werd de mening van de Confederatie Bouw gevraagd over wetsvoorstellen die in deze richting gaan. Een voorbeeld van een sociaal criterium in één van die wetsvoorstellen: “Het sociale karakter van de maatregel zou kunnen verzekerd worden door het verlaagde tarief alleen toe te kennen voor de enige en eigen woning van natuurlijke personen die er hun domicilie vestigen gedurende een periode van minstens vijf jaar en die de woning uitsluitend gebruiken als privéwoning. Daarnaast zou de oppervlakte van de woning maximum 190 m² mogen bedragen in geval van een huis en maximum 100 m² in geval van een appartement”, aldus Hamelryck. “Er zijn ook andere mogelijkheden om het sociale karakter aan te tonen: een andere definitie van het begrip stadsgebied, de gemiddelde minimale ouderdom van de woningen in een wijk, eventueel gecombineerd met een minimaal aantal inwoners in die wijk alsook het element kostprijs of de typologie van de woning. Het verlaagde btw-tarief van 6% voor afbraak zou in elk geval een aantal maatschappelijke objectieven (stadskernvernieuwing, enz.) helpen realiseren.”

Synergie 

De visie van de Confederatie Bouw Brussel Vlaams-Brabant sluit vrij nauw aan bij de uitdagingen die de provincie Vlaams-Brabant in een recente visienota als doelstellingen vooropstelde, zowel op het vlak van klimaatverandering, demografie, ecosystemen en mobiliteit als inzake economische ontwikkeling”, besluit Jurgen Hamelryck.  (PDC)

 

 

AANBESTEDINGEN
Alle aanbestedingen

Meest aanbevolen artikels

Eerste fase woonproject Mierenbergpark gerealiseerd

Eerste fase woonproject Mierenbergpark gerealiseerd

De Limburgse vastgoedontwikkelaar Kolmont Woonprojecten heeft de eerste fase van zijn woonproject het Mierenbergpark in Assent (Bekkevoort) gerealiseerd. De woningen liggen aan een 1,2 hectare groot sprookjesachtig park dat jarenlang niet[…]

Nieuwe sportinfrastructuur in Londerzeel

Nieuwe sportinfrastructuur in Londerzeel

Tal van nieuwe bouwprojecten op campussen UZ Leuven

Tal van nieuwe bouwprojecten op campussen UZ Leuven

SUEZ en Containers Maes verwerken samen bouw- en sloopafval

SUEZ en Containers Maes verwerken samen bouw- en sloopafval

Meer artikels