Volg Bouwkroniek

Abonneer u
Aanmelden

Volg Bouwkroniek Bouwkroniek

Vervormingen van gietasfalt op parkeerdaken zijn meestal ongevaarlijk

Vervormingen van gietasfalt op parkeerdaken zijn meestal ongevaarlijk

Gietasfalt biedt tal van voordelen, zoals snelle aanleg en ingebruikname, beperkt aantal voegen, geen zwaar materieel noodzakelijk, goede ondoordringbaarheid en lage kostprijs. Wel is er het risico op ' soms aanzienlijke ' vervormingen. Hoewel die hinderlijk kunnen zijn voor de gebruikers, brengen ze de duurzaamheid en de waterdichtheid van het dak gewoonlijk niet in het gedrang.

De TV 253 'Parkeerdaken', die eind 2014 gepubliceerd werd, is het resultaat van een werk van lange adem van een speciale werkgroep in het Technisch Comité Dichtingswerken. Alle samenstellende lagen en materialen van parkeerdaken komen er in aan bod. Er zijn echter discussies gerezen over gietasfalt, een materiaal dat veelvuldig gebruikt wordt voor beschermings- en rijlagen. Daarom werd een bijzondere subgroep opgericht, samengesteld uit specialisten (producenten van gietasfalt en bitumen, uitvoerders, aannemers, studiebureaus en andere experts, evenals vertegenwoordigers van het OCW en het WTCB).

De discussies hadden betrekking op de vervormingen en indrukkingen die de wielen van voertuigen regelmatig in giet­asfalt achterlaten, in het bijzonder bij thermisch geïsoleerde daken. Dit fenomeen komt niet alleen voor bij gietasfalt, maar ook bij andere materialen (bv. asfaltbeton). De TV 253 bevat verschillende waarschuwingen en aanbevelingen over dit onderwerp, die in dit artikel worden herhaald en voort uitgewerkt.

Gietasfalt wordt al sinds de jaren 1970 gebruikt op daken. De vervormingsproblemen lijken echter enkel de jongste 15 jaar op te treden. Is dit te wijten aan de opkomst van de thermische isolatie' Aan veranderde grondstoffen' Aan het toegenomen gewicht van de voertuigen' Aan de gewijzigde samenstelling en kenmerken van de wielen' Hierover bestaat vooralsnog geen zekerheid. De gevolgen van de vervormingen zijn voornamelijk esthetisch en mogelijk van invloed op het comfort van de gebruikers, maar niet functioneel of zodanig dat ze de waterdichtheid in gevaar brengen.

Aanvaardbare vervormingen

Vermits bitumen een visco-elastisch en thermoplastisch bindmiddel is, verschillen de eigenschappen van het gietasfalt naargelang de omgevingstemperatuur en de duur van de aangrijpende belasting: hoe hoger de temperatuur, hoe vervormbaarder het materiaal; hoe lager de temperatuur, hoe stijver (met risico op scheurvorming). De belasting door voertuigen, eventueel in combinatie met hoge temperaturen, kan vervormingen doen ontstaan. De specialisten zijn het erover eens dat deze lichte vervormingen inherent zijn aan het materiaal.

De eerste vraag die de kop opstak was: welke vervormingen zijn aanvaardbaar en welke zorgen voor ongemakken op het gebied van comfort' Uit een bevraging van diverse opdrachtgevers is gebleken dat vervormingen tot 5 mm diep getolereerd worden. Volgens dit criterium zijn de vervormingen die zichtbaar zijn op afbeelding 2 niet aanvaardbaar. Ze geven aanleiding tot waterstagnatie en tot comfortproblemen voor de voetgangers en de autobestuurders. Voor de voetgangers kan men zelfs spreken van een risico. De vervormingen die zichtbaar zijn op afbeelding 1 liggen op de grens van het aanvaardbare. De vervormingen in afbeelding 3 zijn algemeen aanvaardbaar. Buiten een licht esthetisch ongemak is er in dit geval immers geen enkel noemenswaardig probleem.

Volgens de TV 253 zou de diepte van de vervormingen beperkt moeten blijven tot 5 mm na drie jaar (maximale duur van de garantie), ongeacht of het gaat om een thermisch geïsoleerd dak of niet. Bij gebruik van de meetmethode die voorgesteld wordt in afbeelding 4 kan de vervormingsdiepte plaatselijk lichtjes groter zijn dan 5 mm (bv. bij een zijdelingse asfaltterugvloeiing). Indien er tijdens deze periode van drie jaar geen enkele vervorming optreedt, is de kans groot dat dit ook in een later stadium niet meer zal gebeuren.

Hoewel het gebruik van gietasfalt op parkeerdaken niet nieuw en zelfs eerder courant is, heeft dit materiaal de afgelopen jaren een grote evolutie gekend (verandering van de grondstoffen, plaatsing op een thermische isolatie ...). De karakteristieken van de mengsels zijn tegenwoordig slechts zelden volledig bekend. Het strekt dan ook tot aanbeveling om voor elk mengsel voortaan een technische fiche te laten opstellen waarin deze karakteristieken vermeld staan. Pas wanneer men over deze informatie beschikt en ze kan relateren aan het gedrag van de producten in de praktijk, kan men pistes uitdenken om het vervormingsprobleem te beperken. In het OCW is hierover een studie aan de gang.

Aanbevelingen

Het voorkomen van vervormingsproblemen begint bij het respecteren van een aantal maatregelen door de verschillende interveniënten (hoewel het met de huidige stand van de kennis onmogelijk is te garanderen dat de diepte van de vervormingen inderdaad beperkt zal blijven tot 5 mm).

De producent of plaatser moet over de nodige inlichtingen beschikken om een geschikt mengsel te kunnen selecteren. Zo moet de opdrachtgever of de ontwerper hem informatie bezorgen over:

de dakopbouw;

het feit of er al dan niet een thermische isolatie aanwezig is;

de eindbestemming van het dak;

het toepassingsgebied (voertuigen ' 3 ton, hetzij 2 ton per as en 1 ton per wiel; bijzondere belastingen zoals kriklasten of de poot van een motorfiets worden niet behandeld);

de verwachte temperaturen (naargelang de dakopbouw, de aanwezigheid van reflecterende wanden ').

De keuze van de samenstelling van het gietasfalt door de producent is van essentieel belang. Hij moet steeds zoeken naar een compromis tussen een goede weerstand tegen vervormingen, een toereikende verwerkbaarheid tijdens de uitvoering en een beperkt risico op scheurvorming. Het product moet dus voldoen aan de volgende eisen:

in overeenstemming zijn met de voorschriften uit de norm NBN EN 13108-6 en de TV 253;

hoogstens 3% holle ruimten bevatten (norm NBN EN 12697-8);

de vervorming moet beperkt blijven tot ' 5 mm na 30 minuten en tot ' 6 mm na 60 minuten (NBN EN 12697-20);

er moet voldaan zijn aan de verhinderde-krimpproef (methode van het Office des Asphaltes) bij een temperatuur van ' -25° C;

de breedte van de thermische-krimpscheuren moet beperkt blijven tot ' 0,5 mm. Scheuren met een breedte van > 0,5 mm en ' 2 mm moeten behandeld worden (opgevuld met een geschikt product).

De gietasfaltproducent moet op de technische fiche van het product alle elementen aangeven die bewijzen dat het mengsel aan deze prestatiecriteria beantwoordt. Hij moet eveneens de volgende gegevens vermelden om de correcte uitvoering te garanderen:

de code van de samenstelling (de gedetailleerde samenstelling moet bekend en geregistreerd zijn);

de maximale temperatuur van het mengsel (productie, transport en uitvoering);

de minimale vermengingsduur en de maximaal aanvaardbare duur tot aan het einde van de uitvoering.

Uitvoeringsrichtlijnen

Ook de transporteur en de uitvoerder moeten een aantal uitvoeringsrichtlijnen in acht nemen.

Bij aankomst op de bouwplaats:

geen enkele wijziging van het mengsel wordt getolereerd;

de duur van het transport moet bekend zijn en geregistreerd worden;

na het vertrek uit de centrale mag er geen enkele hulpstof aan het mengsel toegevoegd worden;

de plaatser moet de temperatuur controleren (met een geijkte thermometer) en vergelijken met de temperatuur die de transporteur gemeten heeft (met de overeenstemmende datum en het overeenstemmende uur).

Tijdens de plaatsing:

de temperatuur in de dumpers en de goede werking van de erin aanwezige menginrichting moeten gecontroleerd worden;

de door de producent aangegeven maximaal aanvaardbare duur tot aan het einde van de uitvoering moet gerespecteerd worden;

er mag geen enkele hulpstof aan het mengsel toegevoegd worden;

er moeten stalen genomen worden die tot bij de oplevering van de werken bewaard moeten worden voor een eventuele controle (holle ruimten, vervorming, verhinderde krimp ').

Na de plaatsing:

vóór de ingebruikname moet een minimale wachttijd van 24 uur in acht genomen worden (in samenspraak met de uitvoerder; deze termijn kan variëren volgens de weersomstandigheden);

als er scheuren zijn, moet de opening ervan opgemeten worden;

bij vervormingen moet de diepte ervan bepaald worden.

Naast de rol van de verschillende interveniënten is het belangrijk te weten dat:

de instrooiing met lichtkleurige granulaten (zie afbeeldingen 5 en 6) de oppervlaktetemperatuur van het gietasfalt doet dalen (grotere reflectie) en het risico op vervormingen beperkt. Het gietasfalt kan eveneens licht ingekleurd zijn in de massa;

op plaatsen waar er hoge temperaturen te verwachten zijn (bv. in de nabijheid van beglaasde of reflecterende wanden) het sterk aan te raden is om te kiezen voor andere materialen of een andere dakopbouw;

er onder het gietasfalt soms een tussenlaag uit beton (beschermingslaag en/of lastenverdelende plaat) aangebracht wordt om de warmte te absorberen en de temperatuur van de rijlaag te doen dalen, wat het risico op vervormingen beperkt. Men moet de nodige schikkingen treffen om het risico op blaasvorming tegen te gaan, een fenomeen dat bij onvoldoende droog beton kan optreden als gevolg van de hoge plaatsingstemperatuur van het gietasfalt;

de integratie van een driedimensionale wapening (zie afbeelding 7) de vervormingen van het gietasfalt lijkt te beperken. Dit moet echter nog bevestigd worden door de ervaring, die tegenwoordig nog te beperkt is.

Bron: het WTCB-dossier 'Gietasfalt op parkeerdaken: opgedane kennis en ervaring van de werkgroep', samengesteld door ir. Edwige Noirfalisse, adjunct-laboratoriumhoofd Isolatie- en Dichtingsmaterialen. Er mag alleen verwezen worden naar het dossier zelf (nr. 2015/2.5), te vinden op www.wtcb.be, doorklikken naar publicaties en WTCB-dossiers.

OVERHEIDSOPDRACHTEN
Alle overheidsopdrachten

Meest aanbevolen artikels

Verlof ... in onze eigen hof

Verlof ... in onze eigen hof

Tijd om uit te rusten! Niks moet, niksen mag! Wij nemen een korte pauze van 19/07 t.e.m. 08/08! Op 09/08 zijn we er weer! Blijf gezond, hou het veilig en vooral: geniet ervan! Team Bouwkroniek  

'Virtual reality zal het meeste impact hebben op de bouwsector'

'Virtual reality zal het meeste impact hebben op de bouwsector'

Half augustus begint aanleg rotonde Tongersesteenweg in Lanaken

Half augustus begint aanleg rotonde Tongersesteenweg in Lanaken

Dendermonde wil toekomst vestinggordel veiligstellen

Dendermonde wil toekomst vestinggordel veiligstellen