Volg Bouwkroniek

Abonneer u
Aanmelden

Volg Bouwkroniek Bouwkroniek

TV 251 biedt houvast

Zowel bij nieuwbouw- als bij renovatieprojecten moet bijzondere aandacht besteed worden aan de dakopbouw om het globale thermische isolatieniveau van het gebouw te verbeteren. Het dak is immers verantwoordelijk voor een groot deel van de warmteverliezen en kan bij individuele woningen gemiddeld ongeveer 25% van de totale transmissieverliezen veroorzaken. Vandaar de recent gepubliceerde Technische Voorlichting 251 'Thermische isolatie van hellende daken', opgesteld door een werkgroep binnen het Technisch Comité Dakbedekkingen in samenwerking met het Technisch Comité Hygrothermie. Deze publicatie werd ondersteund door de Technologische Dienstverleningen 'Ecobouwen en duurzame ontwikkeling' (gesubsidieerd door InnovIRIS) en 'Duurzame uitvoeringstechnieken van daken en lichte buitenwanden' (gesubsidieerd door het IWT).

De TV 251 beperkt zich tot de isolatie van daken van eengezinswoningen waarvan de dakbedekking bestaat uit kleine schubvormige elementen zoals pannen of leien. Meer informatie over de correcte hygrothermische opbouw van daken met een metalen dakbedekking is te vinden in Digest nr. 11 (2011). De daarin uiteengezette principes zijn eveneens van toepassing op verticale wanden die bekleed zijn met pannen of leien.

Praktische aanpak

De regendichtheid van een hellend dak wordt gegarandeerd door de dakbedekking in combinatie met het onderdak. De draagstructuur van het dak bestaat doorgaans uit een getimmerde draagconstructie. De thermische isolatie in het dakcomplex beschermt tegen de koude en verhoogt het comfort van de bewoners tijdens de zomer. Er moet daarom een lucht- en dampscherm geplaatst worden om het nat worden van de isolatie door inwendige condensatie (bouw- en woonvocht) te vermijden. Het dampscherm wordt aangebracht tegen de warme zijde van de isolatie (binnenzijde) en vervult meestal de functie van luchtscherm.

Door de massa van de in het dakcomplex aanwezige lagen op een juiste manier te combineren met een voldoende soepel en akoestisch absorberend isolatiemateriaal, kan men een goede lucht- en contactgeluidsisolatie (regen, hagel, wind en lucht- en wegverkeer) verkrijgen. Bovendien worden meestal ook eisen geformuleerd met betrekking tot het brandgedrag van het dak. Het brandgedrag is fundamenteel afhankelijk van de eigenschappen van de dakbedekking, de isolatie, het daktimmerwerk en de binnenafwerking. Daarnaast is het ook belangrijk dat het dak bestand is tegen relatief grote temperatuurverschillen.

Bij de isolatie van een hellend dak worden meestal verschillende prestatiecriteria tegelijkertijd nagestreefd. Het dakcomplex moet dus zodanig ontworpen worden dat het aan deze doelstellingen voldoet. Er bestaat geen eenduidig verband tussen het kiezen van de onderdelen van het dakcomplex en de prestatiecriteria; de meeste elementen hebben immers een invloed op diverse criteria. Zo is de luchtdichtheid van het dak, hoewel dit geen prestatiecriterium op zich is, van cruciaal belang voor het bereiken van verschillende prestatiecriteria.

De voorbereiding en uitvoering van de isolatiewerken bij hellende daken verlopen meestal in verschillende fasen. Het ontwerpproces start met een analyse van de vertreksituatie (zie checklist nr. 1 in bijlage C bij de TV). Bepaalde componenten van het dak werden al op voorhand vastgelegd vanwege architecturale (bv. soort pannen of leien), constructieve (bv. type daktimmerwerk), praktische of esthetische overwegingen (bv. type binnenafwerking). De eigenschappen van deze elementen moeten in kaart gebracht worden om de correcte opbouw van het geïsoleerde dak te kunnen bepalen.

Op basis van deze analyse kan men het soort isolatiemateriaal en het type lucht- en dampscherm bepalen, alsook hun positie in het dakcomplex. Bij nieuwbouw spelen deze factoren ook een rol bij de keuze van de andere dakelementen (bv. door te kiezen voor een zeer dampopen onderdak of voor houten '-liggers wanneer men een dikke isolatielaag wil verkrijgen, met name bij het inblazen van isolatie).

Het binnenklimaat speelt eveneens een belangrijke rol bij het ontwerpen van een dakisolatiesysteem. Gezien de grote verscheidenheid aan isolatiematerialen en -technieken die momenteel gebruikt worden om hellende daken te isoleren, zijn verschillende oplossingen mogelijk.

Inhoud

Hoofdstuk 2 beschrijft de basisprincipes met betrekking tot thermische isolatie, luchtdichtheid, stabiliteit en geluidsisolatie. Als men de thermische isolatie van een wand verhoogt, zal de thermische weerstand van deze wand groter worden, waardoor de warmteverliezen van het gebouw dalen en bijgevolg ook het energieverbruik. Een goede luchtdichtheid van het dak is onontbeerlijk om de gewenste thermische isolatiegraad te bereiken en vochtproblemen te vermijden. De luchtdichtheid heeft eveneens een grote invloed op andere prestatiecriteria zoals de geluidsisolatie, de brandveiligheid en het zomercomfort.

De samenstellende elementen van hellende daken worden besproken in hoofdstuk 3: binnenafwerking, lucht- en dampscherm, daktimmerwerk, isolatiematerialen, onderdak en dakbedekking. Lucht- en dampschermen remmen zowel de luchtstromingen als de damptransporten in het dakcomplex af. Het type daktimmerwerk en de afmetingen van de elementen waaruit het dak samengesteld is (gordingen, kepers, spantbenen) zijn bepalend voor de ruimte die beschikbaar is om de isolatie te plaatsen. De voornaamste functie van een isolatiemateriaal is de warmtestromen doorheen de gebouwschil te beperken. Een onderdak is ten zeerste aan te raden, zo niet noodzakelijk. In principe moet in de dakopbouw steeds een laag voorzien worden die de functie van onderdak kan vervullen, ook bij sarkingdaken of zelfdragende dakpanelen.

De volgende hoofdstukken zijn gewijd aan het ontwerpen en uitvoeren van dak­isolatiesystemen. Een laatste hoofdstuk behandelt de renovatiewerken. De TV 251 bevat vijf bijlagen: een glossarium met de hygrothermische, thermische, luchtdichtheids-, akoestische en brandveiligheidsbegrippen; een rekenvoorbeeld voor de thermische weerstand van een hellend dak; praktische checklists (analyse van de beginsituatie, ontwerp van de isolatiewerken, uitvoering van hellende daken, oplevering en onderhoud); praktische bepaling van de luchtdichtheidsklasse van een bouwelement; CE-markeringen en technische goedkeuringen voor isolatiematerialen die gebruikt worden in hellende daken.

De Technische Voorlichting nr. 251 'Thermische isolatie van hellende daken' (augustus 2014, 84 pag.) kan tegen de gebruikelijke voorwaarden gedownload worden van www.wtcb.be (doorklikken naar Publicaties en Technische Voorlichtingen). Ze is ook uitgegeven in brochurevorm en te bestellen bij de dienst Publicaties van het WTCB (02 529 81 00, fax 02 529 81 10 of publ@bbri.be). Er mag alleen verwezen worden naar de Technische Voorlichting zelf.

OVERHEIDSOPDRACHTEN
Alle overheidsopdrachten

Meest aanbevolen artikels

Renovatie in Museum voor Natuurwetenschappen afgerond

Renovatie in Museum voor Natuurwetenschappen afgerond

De Regie der Gebouwen heeft zopas omvangrijke renovatiewerken afgerond in het Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen in Brussel. Het gaat om een investering van ongeveer 4,5 miljoen €.     Twee verdiepingen van de[…]

18/09/2020 | Brussels GewestRenovatie
Tijdelijke en speelse heraanleg voor Leuvens Hogeschoolplein

Tijdelijke en speelse heraanleg voor Leuvens Hogeschoolplein

Circulair gevelmateriaal legt de lat een stuk hoger

Circulair gevelmateriaal legt de lat een stuk hoger

Waregem schenkt CO2-meters aan scholen

Waregem schenkt CO2-meters aan scholen