Volg Bouwkroniek

Abonneer u
Aanmelden

Volg Bouwkroniek Bouwkroniek

Risicobeheersing bij laagspanningsverdeelsystemen

Gerelateerde onderwerpen :

, ,
Risicobeheersing bij laagspanningsverdeelsystemen

Martijn Imming van Eaton ging dieper in op het gevaar van een vlamboog.

© erwin maes

Hoe betrouwbaar zijn de laagspanningsverdeelsystemen in een energienetwerk? Die overkoepelende vraag werd gesteld tijdens de eerste Eaton TechnoDag in België. Meer dan dertig technisch adviseurs en technici kwamen recent samen in het Bosuilstadion in Antwerpen om daarover geïnformeerd te worden. Dat gebeurde onder meer tijdens de presentatie van Roel Ritsma van Electrical Research, Consultancy and Development (ERCD), een gespecialiseerd kenniscentrum inzake elektrische energievoorziening in industriële ondernemingen, en door Martijn Imming, Business Development Manager Data Centers bij Eaton.

Bij het werken aan laagspanningsverdeelsystemen worden regelmatig risico’s genomen. Die kunnen grote gevolgen hebben, zeker als het om vlamboogfouten gaat. “Ongeveer 70% daarvan wordt veroorzaakt door foutief menselijk handelen, terwijl het voorkomen ervan relatief eenvoudig is”, zegt Martijn Imming.

“De risico’s zitten bijvoorbeeld in uitgevoerde installatie-uitbreidingen, vlambooggevaren, onopgemerkte systeemverouderingen of gewoon een vorm van laksheid. “Veiligheid is het bewust nemen van risico’s, waarbij je moet zorgen dat de risico’s gering zijn. Maar als je bijvoorbeeld aan het werk gaat aan een verdeelsysteem zonder de spanning eraf te halen, omdat zoiets als ‘lastig’ wordt ervaren, neem je bewust veel risico’s”, aldus Ritsma.

Kabelwurgbandjes

De deelnemers aan de Eaton TechnoDag keken nogal beduusd naar beelden van enorme explosies door verkeerd handelen. Door de vragen die de bezoekers stelden, werd duidelijk dat technici nieuwe dingen hebben gehoord en waarschijnlijk ook tot nieuwe inzichten zijn gekomen. Soms ging het om hele kleine dingen, zoals het gebruik van tiewraps, die de adviseur van ERCD ‘kabelwurgbandjes’ noemde omdat ze vaak veel te strak om de kabels worden aangetrokken, wat tot mechanische belasting leidt.

Tijdens zijn presentatie behandelde Ritsma diverse zaken waarbij het faliekant mis is gegaan, zoals door het aanbrengen van verkeerde typeplaatjes, het foutieve gebruik van compartimenten, door normen niet goed toe te passen, of door specificaties die aan een verkeerde norm werden gekoppeld. “Helaas moet ik vaststellen dat er soms weleens wat wordt aangerommeld. Ik verbaas me er ook nog steeds over dat iedereen zomaar een installatiebedrijf kan starten. Het is een sector waarin veilig werken van essentieel belang is en waarin zich vele ontwikkelingen voordoen. Het invoeren van permanente educatie voor de elektrotechniek lijkt me dan ook geen slecht idee”, aldus Ritsma.

Vlamboogfout

Martijn Imming ging dieper in op het gevaar van een vlamboog. “Risicobeheersing van laagspanningsverdeelsystemen is van evident belang. In een fractie van een seconde ben je dan je installatie kwijt. Nog veel erger is dat je zwaargewond kunt raken als zich dat voordoet. Kritische factoren voor personen zijn het lawaai, de warmtestroom en de optische straling die ontstaat tijdens een vlamboogfout. De drukgolf en de hitte die vrijkomen, zijn enorm. Het is een gevaar dat optreedt tijdens inspectie- en onderhoudswerkzaamheden van geopende verdeel- en schakelsystemen en bij het werken onder spanning”, aldus Imming.

Menselijk handelen

De meest voorkomende oorzaken van een vlamboogfout zijn te wijten aan menselijk handelen. In zowat 70% van de gevallen gaat het om onzorgvuldig werken aan schakelsystemen, door onder spanning aan de slag te gaan. Imming zette de belangrijkste oorzaken voor een vlamboog op een rijtje: menselijke fouten bij het werken aan het schakelsysteem; overbrugging tussen aders door geleidende vreemde voorwerpen, zoals gereedschappen, onderdelen of knaagdieren; isolatiefouten (degeneratie of het ontbreken ervan); slechte verbindingen; vuil of condensatie; te hoge spanningen; vocht en foutief gedimensioneerde schakelapparaten.

De effecten van vlamboogfouten kunnen zeer ernstig zijn en variëren van persoonlijke letsels tot grote schade aan de verdeelsystemen. Dit kan leiden tot stilstand die weken kan duren en kan zelfs de volledige vervanging van deze verdeelsystemen noodzakelijk maken. “Door het toepassen van Arcon, één van Eatons beveiligingsoplossingen, wordt het risico op een persoonlijk letsel bijzonder verminderd”, aldus de manager van Eaton, die het vergeleek met een airbag in een auto.

Werking

“In geval van een vlamboog worden zowel het door de vlamboog uitgestraalde licht als de stroom gedetecteerd door sensoren en in de hoofdeenheid geëvalueerd. De centrale eenheid stuurt een ontkoppelingssignaal naar het blusapparaat, waarbij dit laatste een geschroefde kortsluiting maakt op drie polen, parallel met de locatie van de fout. Dat is zoals het uitklappen van een airbag waardoor de benodigde spanning voor de vlamboog wegvalt als gevolg van deze kortsluiting. De spanning die vereist is voor de vlamboog wordt verlaagd vanwege de kortsluiting op het railsysteem en de vlamboog wordt geblust in minder dan 2 milliseconden na het ontstaan ervan – ruim vóór de maximale destructieve kracht wordt bereikt. Dat zorgt voor extra personeelsveiligheid tijdens werkzaamheden en is geen overbodige luxe”, verwees Imming naar de video’s van heftige explosies.

De bezoekers van de Eaton TechnoDag werden zich zeker bewust van de potentiële gevaren. “Veiligheid in onze branche is belangrijk. Maak sowieso een risicoanalyse omdat voorkomen nog altijd beter is dan genezen”, besloot Imming. Eaton is een campagne gestart om het risico op vlambogen in laagspanningsverdeelsystemen in commerciële en industriële gebouwen onder de aandacht te brengen. Een bibliotheek met whitepapers, praktijkvoorbeelden en beveiligingsoplossingen is te vinden op www.eaton.be/vlamboog.

OVERHEIDSOPDRACHTEN
Alle overheidsopdrachten

Meest aanbevolen artikels

Eerste asbestattesten eind 2021

Eerste asbestattesten eind 2021

Asbest komt nog veelvuldig voor in onze gebouwen en blijft een belangrijk probleem. Mensen kunnen blootgesteld worden als ze onwetend aan verbouwingswerken beginnen. Bovendien kan ongecontroleerde afbraak ervoor zorgen dat asbest bij het[…]

02/12/2019 | DuurzaamheidMilieu
Radardetectie zorgt voor veiligere bouwplaatsen

Radardetectie zorgt voor veiligere bouwplaatsen

Nieuw valbeveiligingssysteem voor werken op hoogte

Nieuw valbeveiligingssysteem voor werken op hoogte

Anderstalige werknemers veilig laten werken met de Safety Instruction Game

Anderstalige werknemers veilig laten werken met de Safety Instruction Game

Meer artikels