Volg Bouwkroniek

Abonneer u
Aanmelden

Volg Bouwkroniek Bouwkroniek

Overkappingsonderzoek Antwerpen formuleert aanbevelingen

Overkappingsonderzoek Antwerpen formuleert aanbevelingen

Het tweede overkappingsonderzoek van de stad Antwerpen toont aan dat het overkappen van de Ring op korte termijn de levenskwaliteit voor een groot deel van de Antwerpenaars verbetert. Het onderzoek geeft concrete informatie over de winsten die op verschillende locaties kunnen worden geboekt inzake luchtkwaliteit, geluidsoverlast, groentekorten en kwaliteit van de openbare ruimte.

De studie vertrekt van het bestaande verkeerssysteem op de Antwerpse Ring en toont tegelijk aan dat korte, strategische overkappingen geen hypotheek leggen op een grootschalige overkapping. Op lange termijn kunnen die strategische overkappingen immers aan elkaar geschakeld worden tot een grootschalige overkapping die de effecten van een volledige overkapping benadert of zelfs evenaart.

Met deze studie kunnen de Vlaamse intendant voor de overkapping van de R1 en de BAM voort aan de slag. Het onderzoek is uitgevoerd door het Autonoom Gemeentebedrijf voor Vastgoed en Stadsprojecten van de stad Antwerpen (AG Vespa), in samenwerking met de bedrijfseenheid Stadsontwikkeling van de stad Antwerpen, de Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek (VITO) en de UGent.

Dit overkappingsonderzoek is het vervolg op de eerste overkappingsstudie uit 2012 'Realiseren van overkappingen op strategische locaties'. Daaruit bleek al dat een grootschalige overkapping een positieve impact heeft op de wijken naast de Ring, maar dat overkappen geen totaaloplossing vormt voor de geluidsoverlast en slechtere luchtkwaliteit. Het onderzoek uit 2012 besloot wel dat korte overkappingen op strategische locaties op korte termijn al oplossingen kunnen bieden om de meest urgente leefbaarheidsproblemen op te lossen. Daarnaast biedt een combinatie van maatregelen om de Europese NO2-normen te halen ' bijvoorbeeld het invoeren van een lage-emissie-zone ' en strategische overkappingen de meest realistische manier om de leefbaarheid rond de Antwerpse Ring te verbeteren.

Vier conclusies

Het nieuwe overkappingsonderzoek van de stad Antwerpen bouwt hierop voort en focust op de bepaling van de strategische locaties voor overkappingen. De onderzoekers komen tot vier conclusies:

Strategische overkappingen kunnen een eerste stap zijn naar een grootschalige overkapping.

Het aaneenschakelen van overkappingen over de Antwerpse Ring zou kunnen verlopen in drie fases:

Fase 1: strategische overkappingen van maximum 450 m realiseren op de locaties waar ze het grootste effect hebben;

Fase 2: binnen de huidige Belgische wetgeving kan daarna overgegaan worden tot een geschakelde overkapping van een groot deel van de Ring, met de minimale tussenruimtes van 150 m die de wet oplegt omwille van de brandveiligheid;

Fase 3: als de wet wordt aangepast en de Europese tunnelrichtlijn op dezelfde manier wordt geïnterpreteerd als bv. in Nederland worden de mogelijkheden nog groter: alleen een aantal op- en afritten zouden dan niet overkapt worden.

Dit groeimodel kan op korte termijn de luchtkwaliteit en het geluidsniveau rond de Ring aanzienlijk verbeteren zonder het verkeerssysteem drastisch te wijzigen. Een grootschalige overkapping blijft daarbij altijd mogelijk. Als de wetgeving wordt aangepast en genoeg financiële middelen worden voorzien, kan die het effect van een volledige overkapping zeer dicht benaderen.

Strategisch gekozen overkappingen kunnen voor vele Antwerpenaars een meerwaarde betekenen.

Op bepaalde strategische locaties langs de Ring hebben overkappingen aanzienlijk meer effect dan op andere plekken. Het onderzoek bevat een tabel met de locaties met het grootste positieve effect voor de omwonenden. Een grootschalige overkapping kan de leefomgeving van 3.000 extra Antwerpenaren onder de NO2-norm brengen en het omgevingslawaai voor 8.000 extra inwoners naar minder dan 60 decibel halen.

Strategische overkappingen kunnen de samenhang en de kwaliteit van de open ruimte verbeteren.

Op de bestaande bruggen over de Ring ligt nog heel wat onbenut potentieel. Die bruggen kunnen worden verbreed en heringericht, waardoor ze de binnen- en buitenstad beter met elkaar verbinden. Strategische overkappingen kunnen ook zorgen voor meer groen, dat bepaalde wijken in de buurt van de Ring zonder twijfel nodig hebben.

De selectie van de strategische locaties hangt sterk af van de gewenste invalshoek.

De selectie kan gebeuren op basis van het effect op de omwonenden en voorzieningen, tekorten aan groen of open ruimte, de kwaliteit van de openbare ruimte of de verbindende functie tussen binnen- en buitenstad. Afhankelijk van de gekozen invalshoek zal de keuze voor een exacte locatie voor een strategische overkapping veranderen.

Deze onderzoeksresultaten worden nu overgemaakt aan de intendant die voor de Vlaamse regering de overkapping van de Antwerpse Ring moet begeleiden. Daarbij moet rekening gehouden worden met het feit dat, in afwachting van nieuwe technologieën om uitlaatgassen te zuiveren in de tunnel zelf, elke overkapping ook een negatieve zone op het vlak van luchtkwaliteit creëert.

Drie aanbevelingen

Het overkappingsonderzoek van de stad doet drie concrete aanbevelingen aan de intendant die de Vlaamse regering zal aanduiden.

Bijkomend onderzoek en standpunten over het wettelijke kader en de mogelijkheden inzake verkeers- en tunnelveiligheid.

Parallel met het proces dat de intendant op Vlaams niveau zal begeleiden, wordt best een onderzoek rond verkeersveiligheid en de vereenvoudiging van de Ring opgezet. Er moet een sterke wisselwerking zijn tussen beide trajecten.

Selectie en uitwerking van een aantal strategische overkappingen als eerste stap in een groeimodel naar een grootschalige overkapping.

De selectie van strategische locaties, waar prioritair wordt ingezet op overkappen, is afhankelijk van de invalshoek en daardoor onlosmakelijk het voorwerp van verder debat. De tabellen die daarvoor werden opgesteld, kunnen daarbij houvast bieden aan de intendant en het maatschappelijke debat als onderdeel van het Vlaamse overkappingsonderzoek.

In een volgende stap kunnen een beperkt aantal overkappingen voort uitgewerkt worden in haalbaarheidsstudies die focussen op bouwtechnische aspecten, financiële haalbaarheid en tunnelveiligheid, maar ook in maatschappelijke kosten/batenanalyses die kijken naar de effecten op luchtkwaliteit, geluidbelasting en groentekorten.

Bijkomend onderzoek naar een pakket van maatregelen die de leefbaarheid van de Ringzone verbeteren.

Er moet bijkomend onderzoek worden gevoerd naar aanvullende maatregelen om de Europese NO2-normen te halen en geluidsoverlast voort te beperken. Dan gaat het bijvoorbeeld over overkragingen of geluidsschermen. Daarnaast wijst het onderzoek uit dat de bestaande bruggen tussen binnen- en buitenstad nog veel mogelijkheden bieden voor de verbetering van de ruimtelijke samenhang als ze worden heringericht of uitgebreid, of wanneer een bijkomende brug in het netwerk zou worden toegevoegd.

Samengevat blijkt uit deze studie dat de combinatie van strategische overkappingen en andere maatregelen op korte termijn de grootste leefbaarheidsproblemen in de wijken rond de Ring kan aanpakken. Op langere termijn kan deze aanpak uitgroeien tot een grootschalige overkapping van de Antwerpse Ring, zonder dat het verkeerssysteem drastisch veranderd moet worden.

OVERHEIDSOPDRACHTEN
Alle overheidsopdrachten

Meest aanbevolen artikels

Pools universiteitsgebouw wint Brick Award

Pools universiteitsgebouw wint Brick Award

Geen Belgische winnaars dit jaar bij de Brick Award van Wienerberger, ondanks zes genomineerde projecten. De hoofdprijs en het goud in de categorie Sharing Public Spaces ging naar het faculteitsgebouw voor Radio en Televisie van de University of[…]

Genk krijgt nieuwe spoorbrug over het Albertkanaal

Genk krijgt nieuwe spoorbrug over het Albertkanaal

"Aannemers kunnen geen bullshit meer verkopen"

"Aannemers kunnen geen bullshit meer verkopen"

Hilti automatiseert boren in plafonds

Hilti automatiseert boren in plafonds