Volg Bouwkroniek

Abonneer u
Aanmelden

Volg Bouwkroniek Bouwkroniek

'Niets doen zal ons meer kosten dan ingrijpen'

'Niets doen zal ons meer kosten dan ingrijpen'

De deloyale concurrentie dreigt de Belgische bouwsector de das om te doen, waarschuwde voorzitter van de Confederatie Bouw Colette Golinvaux op woensdag 17 juni in de Brusselse Concert Noble tijdens de lunch van haar organisatie n.a.v. de voorstelling van diens jaarrapport. Ook gastspreker premier Charles Michel besefte dat de sociale dumping dringend moet aangepakt worden.

'We zijn ons heel goed bewust van de betekenis van uw bezoek op het ogenblik dat de zware uitdagingen voor onze sector zich opstapelen. Nooit eerder daverde de bouw zozeer op zijn grondvesten sinds de bouwcrisis van de jaren '80 van vorige eeuw, toen de sector in vijf jaar zowat 100.000 banen verloor. We beschouwen uw aanwezigheid op dit professionele evenement als een erkenning van deze toestand, wat we waarderen. Maar we verwachten vanzelfsprekend ook snel oplossingen en beslissingen, want deze storm zal niet vanzelf gaan liggen. We zullen hieraan onafgebroken samen moeten werken, in de hoop deze trend om te keren zolang hiervoor nog de tijd is', spreekt Colette Golinvaux de eerste minister toe.

Sommige deelsectoren hebben het volgens haar nog harder te verduren dan de sector in het algemeen, want ze worden geconfronteerd met een investeringscrisis. Zo is de sector van de openbare werken sinds drie jaar in vrije val. Volgens een enquête van EY hopen 58% van de aannemers op een herstel van de openbare investeringen om de economie weer aan te zwengelen. De Nationale Bank stelt allang vast dat het gebrek aan onderhoud van onze gemeenschappelijke infrastructuur een verborgen schuld vormt voor ons land.

'Onze verschillende regeringen moeten absoluut blijven investeren in onze infrastructuur om ze in goede staat te houden. Ze moeten echter ook net als onze buurlanden hun investeringen verhogen om de infrastructuur te verbeteren. Het gaat immers om de concurrentiepositie en de aantrekkelijkheid van ons land', beseft de voorzitter van de Confederatie Bouw.

Ze benadrukt dat ook de privésector zijn rol te spelen heeft. 'We hebben van de financiering van projecten het thema van ons elfde BouwForum en van ons jaarrapport gemaakt. Samen met de financiële wereld, de banken, de verzekeringen en de pensioenfondsen hebben we voorstellen geformuleerd om het duidelijk aanwezige geld te helpen mobiliseren, voor zover de voorwaarden hiertoe vervuld zijn, in projecten die goede vooruitzichten bieden in termen van rendement en risico's. De belanghebbenden gaan een langetermijnverbintenis aan; het is dus cruciaal om te werken aan de stabiliteit van het kader, zowel juridisch als fiscaal', beklemtoont Colette Golinvaux.

Een andere verzwakte sector is de residentiële nieuwbouw, waarvan de activiteit 15% lager ligt dan vóór 2008. 'Er is geen overaanbod in de huisvesting. De prijzen zakken trouwens niet, in tegenstelling tot wat sommige academici hoopten. Tijdens de voorbije jaren heeft men het vermogen van gezinnen om hun toegang tot huisvesting te financieren trachten te verminderen door beperkingen op het hypothecair krediet, de kost van energiezuinigheid en het aanpakken van de woonbonus en de btw. De Nationale Bank heeft gewaarschuwd de vastgoedbubbel en heeft vervolgens teruggekrabbeld. Gelukkig steunen investeerders op zoek naar alternatieven vandaag nog de markt. Maar naarmate financiële beleggingen aan belang winnen, zal de huurmarkt de vraag niet meer kunnen beantwoorden. Indien er geen heropflakkering komt, waarbij het federale niveau ook betrokken is, stevenen we regelrecht af op een huisvestingscrisis', waarschuwt de voorzitter van de Confederatie Bouw.

We kunnen en moeten de crash vermijden.

Last but not least wijst ze op de deloyale en onrechtvaardige concurrentie van buitenlandse arbeidskrachten. 'Europa heeft gewild dat ondernemingen onderworpen worden aan verschillende loonkosten voor hetzelfde werk op onze bouwplaatsen. Onze private en openbare klanten willen profiteren van deze toestand en dwingen ons om zelf een beroep te doen op deze arbeidskrachten. Deze toestand is echter absoluut onhoudbaar voor ons, verantwoordelijke werkgevers, en voor de politiek', klaagt ze aan.

Strijd tegen de tijd

'Wat speelt, is een wedstrijd tegen de tijd voor werkgelegenheid en voor het behoud van uw inkomsten. Als uw regering passief blijft tegenover deze situatie schatten we het verlies aan inkomsten voor de inkomstenbelasting, de vennootschapsbelasting, de rsz en de btw op 1 miljard ' voor het overheidsbudget tot het eind van deze legislatuur, waardoor het vastgestelde verlies sinds 2011 verdubbelt. Niks doen zal dubbel zoveel kosten als handelen omdat het herstel van onze competitiviteit werk zal creëren en zal bijdragen tot nieuwe openbare inkomsten', stelt ze.

'De sociale partners van de sector hebben samen aan u gevraagd om het inschakelen van buitenlandse arbeidskrachten af te raden door de lasten in onze sector substantieel te verlagen. Helaas is wat u tot nu toe heeft beslist absoluut onvoldoende om de gang van zaken om te keren. In een uitzonderlijke situatie zijn uitzonderlijke maatregelen vereist en is geen plaats voor 'geleidelijke' maatregelen. We moeten nu ingrijpen; elke lokale job die verloren gaat, is in de huidige concurrentiële context een definitief verloren job', trekt Colette Golinvaux aan de alarmbel.

'We weten welke grote uitdagingen u moet aangaan: herstel van de concurrentiekracht, structurele hervormingen en de begrotingssanering. Wij geven u echter nog een dertiende werk van Hercules naast de twaalf die u al moet uitvoeren. We zijn ons daarvan bewust, maar er staan 200.000 banen op het spel. Onze kracht kan ook de achilleshiel van uw regering worden. We hopen oprecht dat we met uw regering kunnen werken aan het behoud van de gezondheid van een sector die in vele opzichten borg staat voor de welvaart van ons land', geeft ze federaal premier Charles Michel nog mee.

Deze laatste herinnert aan de wijze woorden 'Als de bouw marcheert, marcheert alles' uit 1849 van de Franse arbeider Martin Nadaud, die als kamerlid werd verkozen in de Assemblée Nationale. 'De bouwsector is een uitstekende barometer van de economische gezondheid van een land. Helaas wordt jullie sector getroffen door de crisis, vooral door de sociale dumping. De bouw is één van de economische longen van ons land, die werk biedt aan 200.000 mensen en jaarlijks goed is voor meer dan 20 miljard ' of 11,6% van de overheidsinkomsten. Helaas is de situatie van de sector de jongste jaren duidelijk verslechterd en toont hij een verontrustende paradox: enerzijds is de bouwactiviteit in ons land met 1,8% gestegen, anderzijds ondergaat de werkgelegenheid in de sector een ware leegloop van arbeiders uit eigen land', weet hij.

De sociale dumping is het belangrijkste probleem, maar de bouwcrisis is ook te wijten aan secundaire redenen: een te hoge loonkost, sociale voorwaarden die ongunstig zijn voor de residentiële nieuwbouw, 10% minder investeringen door lokale overheden, een terugval met 7% voor wegenwerken, enz.

'De toestand en de redenen zijn bekend. We kunnen en moeten de crash vermijden. We beseffen het belang om jullie op een betekenisvolle wijze te hulp te komen', benadrukt Charles Michel.

Actieplan 2015 tegen sociale dumping

Deze regering heeft volgens haar premier onmiddellijk actie ondernomen tegen sociale dumping. 'Het actieplan in de strijd tegen de sociale fraude en de sociale dumping van Bart Tommelein wil het probleem meteen aanpakken, want het is dringend. We kunnen sociale dumping enkel bestrijden door de opdrachtgevers in België te responsabiliseren en indien nodig te bestraffen. Ik maak geen uitzondering voor ondernemers uit de openbare sector', verklaart de premier.

Hij pleit ervoor om de Europese richtlijn van 2014 over de gunning van overheidsopdrachten zo snel mogelijk om te zetten. Het gebruikelijke criterium van de goedkoopste offerte moet worden vervangen door het criterium van de economisch voordeligste offerte. Dat betekent dat abnormaal lage prijzen worden gecontroleerd en dat onderaanneming grondig wordt gecheckt.

'Uw sector wordt hard getroffen door oneerlijke concurrentie uit het buitenland. Dit detacheringsstelsel zorgt voor misbruik op een illegale en legale manier. Uitzendbureaus uit Oost-Europa detacheren personeel tegen een loonkost van 15 of 20 ' per uur of zelfs minder. Dat is pure sociale dumping. Daarom willen we meer dan ooit de eerlijke concurrentie herstellen en sociale dumping bestrijden zonder het principe van vrij verkeer van arbeiders, één van de fundamenten van de Europese Unie, in vraag te stellen', benadrukt Charles Michel.

De richtlijn over de detachering van arbeiders, die twee decennia geleden werd aangenomen, moet volgens hem gewijzigd worden. We moeten onze eisen verstrengen om de huidige misbruiken en onaanvaardbare perverse effecten te bannen. De enorme stijging van detacheringen van korte duur kan niet langer aanvaard worden. Anderzijds wil Michel dat substantiële arbeidsvoorwaarden in het land van oorsprong voortaan vereist zijn. Tot slot pleit hij ervoor dat de sociale bijdragen worden betaald in het land waar het werk wordt gepresteerd.

'Economische ontwikkeling is de sleutel van ons sociaal welzijn. Geen sociaal model zonder creatie van rijkdom. Zonder kleine, middelgrote en grote ondernemingen hebben we nooit de middelen om de solidariteit te financieren. Deze regering is al zeven maanden intensief bezig om de competitiviteit van onze ondernemingen te versterken. We willen meer jobs creëren en dat vraagt een serieuze inspanning. We hebben onmiddellijk 3,6 miljard ' aan lastenverlagingen doorgevoerd om de druk te verlichten, maar dat is niet genoeg. We willen de loonhandicap volledig wegwerken, want vandaag gaan elk jaar duizenden jobs verloren omdat onze lonen te duur zijn. We willen ook een indexsprong, geen populaire maar een noodzakelijke maatregel. Deze maatregelen getuigen van gezond verstand en zullen de hele economie van ons land weer op het goede spoor zetten. We beseffen echter ook dat we extra maatregelen moeten nemen', oppert de premier.

Kmo's en zelfstandigen steunen

De meeste bouwbedrijven zijn kleine en middelgrote ondernemingen en net die kmo's zijn essentieel voor onze economie. Ze hebben echter ook een specifiek beleid nodig voor de vermindering van arbeidskosten en lasten. 'Willy Borsus heeft als minister van Kmo's zijn actieplan ontwikkeld om kmo's een duw in de rug te geven. De regering wil daar prioriteit aan geven omdat ze beseft dat kmo's de ruggengraat vormen van onze welvaartstaat. In acht maanden tijd hebben we veel beslissingen genomen. Zo komt er een administratieve vereenvoudiging die voor 30% besparingen moet zorgen. Er komt een aanpassing van de wet over de betalingstermijnen; vele ondernemingen moeten immers te lang wachten op uitbetaling en belanden daardoor in financiële problemen. We willen tevens ondernemers beter beschermen via een aanpassing van de wet op de faillissementen en hen de kans bieden om na een tegenslag opnieuw te starten. De regering zal eveneens het pensioen van zelfstandigen volledig afstemmen op dat van loontrekkenden. De tax shelter zal ook de financiering van de ondernemingen versterken; we willen privé-investeringen aantrekken en de kost verminderen voor kleine ondernemingen via de vrijstelling van de storting van bedrijfsvoorheffing. En we willen de strijd aanbinden met de faillissementen', stelt Charles Michel in het vooruitzicht.

Het aantal faillissementen is tussen 2005 en 2014 bijna verdubbeld.

De bouwsector kampt sinds verschillende jaren met steeds meer faillissementen, vooral van kleine aannemers. Het aantal faillissementen is tussen 2005 en 2014 bijna verdubbeld. Deze regering wil die negatieve tendens omkeren door o.a. de vermindering van de loonkost, een beroepsaansprakelijkheidsverzekering voor ondernemers en de uitvoering van de verordening RAL die pleit voor alternatieve geschillenbeslechting.

'We investeren in een structurele lastendaling. De indexsprong zal de loonkost met 2% verlagen. De sociale partners zijn een loonmatiging overeengekomen voor 2015 en 2016. In 2016 en 2019 zal de federale regering de lasten met respectievelijk 960 en 450 miljoen ' verlagen, waardoor de loonkloof met onze buurlanden sedert 1996 volledig wordt gedicht. 80 miljoen ' van de beschikbare middelen voor lastenverlaging gaan naar steun aan arbeiderssectoren door de vermindering van de werkgeversbijdrage aan de sociale zekerheid voor de jaarlijkse vakantie van hun werknemers; dit treedt vanaf het tweede trimester in werking. Daarenboven worden specifieke lacunes in de bouwsector weggewerkt; zo wordt het aantal uren dat 's zaterdags gewerkt mag worden, opgetrokken van 64 tot 96', meldt de premier.

Een tweede maatregel om het aantal faillissementen in te dijken, is een halt toeroepen aan de geschillen tussen aannemers en bouwheren. Deze regering wil erover waken dat deze geschillen niet faliekant aflopen, zodat geen bouwbedrijven verdwijnen en consumenten beter worden beschermd. Als derde maatregel is de RAL-richtlijn over alternatieve geschillenbeslechting voor consumentengeschillen volledig omgezet in Belgisch recht. Sinds 1 juni beschikt elke economische sector over een onafhankelijke, toegankelijke en transparante instantie die geschillen tussen bedrijven en consumenten op een snelle, eenvoudige en voordelige manier moet trachten op te lossen buiten de rechtbank. Dit geschillenreglement is in het belang van alle partijen.

Werven van de toekomst

'Deze regering koestert een langetermijnvisie. We willen ons sociaal model handhaven en dat vergt zware hervormingen op fiscaal vlak, in de gezondheidszorg en bij de pensioenen. Dit alles heeft ons zeer attent gemaakt voor de demografische evolutie in ons land. Het aantal gezinnen blijft stijgen, ook door de vermindering van de gemiddelde gezinsgrootte. De behoefte aan betaalbare kwaliteitswoningen stijgt jaarlijks even sterk door de vergrijzing, het effect van steeds meer samenwonenden en verschillende comfortnormen. Als we ervan uitgaan dat een gemiddeld gezin 2,3 personen telt, zullen we 100.000 bijkomende woningen nodig hebben tegen 2020, 180.000 tegen 2030 en 300.000 tegen 2050. Ik ben ervan overtuigd dat uw sector op de eerste rij zal staan om de uitdagingen van de toekomst aan te pakken. Deze regering zal u daarin zeker steunen', belooft Charles Michel. ' JL

OVERHEIDSOPDRACHTEN
Alle overheidsopdrachten

Meest aanbevolen artikels

Tips & Tricks

Tips & Tricks

In een deze reeks, exclusief voor Bouwkroniek, geven we praktische en haalbare tips om de slaagkansen van je offertes gevoelig te verhogen.

23/10/2020 |
Bouwprofessionals welkom in virtuele stad van de toekomst

Bouwprofessionals welkom in virtuele stad van de toekomst

Reconversie vervuilde bedrijfssite Bottelare kan starten

Reconversie vervuilde bedrijfssite Bottelare kan starten

Nieuwe methode om verf te testen

Nieuwe methode om verf te testen