Volg Bouwkroniek

Abonneer u
Aanmelden

Volg Bouwkroniek Bouwkroniek

Led-verlichting bezig aan opmars

Led-verlichting bezig aan opmars

Led-verlichting is aan een gestage opmars bezig. Vorig jaar bestond ongeveer 20% van de lampen uit led's, op de zakelijke markt was dit al 40%. Experts van adviesbureau McKinsey & Co verwachten dat ledverlichting in 2020 ongeveer 60 tot 70% van de totale markt zal uitmaken. Spaarlampen en tl-buizen worden steeds vaker vervangen door led-verlichting omdat dit energiezuiniger is dan traditionele verlichting. De levensduur van een led ligt ook hoger waardoor, zeker in landen met hoge energieprijzen, led-verlichting steeds aantrekkelijker wordt. Bovendien zijn led's tegenwoordig verkrijgbaar in talrijke kleuren, waarvan de weergave steeds perfecter wordt.

Veel led's benaderen al zeer dicht de Ra-waarde van 100. De kleurweergave of Ra is een gestandaardiseerde schaal van 0 tot 100, waarbij dit laatste getal gelijk staat met daglicht. Het daglicht is een samenstelling van diverse kleuren: van ultraviolet tot infrarood of van het volledige kleurenspectrum, net zoals dat van de gloeilamp. De Ra-waarde duidt aan in welke mate de kleuren aanwezig zijn in de lichtbron. Sommige producenten geven hun lampen een driecijferige code. In dat geval geeft het eerste cijfer de Ra-waarde aan, bv. Ra 80 wordt dan aangeduid met een 8.

Een led gaat veel langer mee dan een spaarlamp voordat hij kapot gaat. Op de verpakking van led-verlichting lees je vaak dat de lamp 30.000 tot 50.000 uur zou moeten meegaan. Cruciaal bij een led-lamp is dat de warmte goed wordt afgevoerd. Als dat niet gebeurt, daalt de levensduur aanzienlijk. Ook de kwaliteit van de elektronica is van belang. De techniek en de betrouwbaarheid van led-lampen zijn sterk verbeterd en de beperkingen zijn inmiddels gereduceerd. Led-lampen kunnen zelfs waterdicht worden gemaakt zodat ze bv. ook in en rond zwembaden gebruikt kunnen worden.

Led's worden tegenwoordig veel toegepast in consumentenelektronica, o.m. als infraroodzender in afstandsbedieningen en spannings- of signaalindicators, maar ook steeds vaker in lichtkranten en platte beeldschermen. De mogelijkheid om led's kleuren te laten uitstralen, heeft het toepassingsgebied aanzienlijk doen toenemen.

Een andere toepassing is het gebruik van led's als backlight in televisies en computermonitoren. Traditionele beeldschermen gebruiken ccfl's als backlight om de verscheidene pixels te verlichten. Een opvallende stijging van led-gebruik wordt vastgesteld in de evenementen- en amusementssector en als theaterbelichting.

Een serie led's op rij wordt ook gebruikt als derde remlicht, gemonteerd achter de achterruit van een auto. De Audi R8 was de eerste auto waarbij de koplampen volledig uit led's bestaan. Ook de zwaailichten voor ambulances, politie en brandweer zijn meestal led's. Er worden tevens led's gebruikt in nieuwe verkeerslichten en bij spoorwegovergangen. Een voordeel is dat ze vrijwel niet gevoelig zijn voor mechanische trillingen.

Led's duiken ook steeds vaker op als tuinverlichting, soms met een ingebouwde zonnecel om zelf elektrische energie te genereren die vervolgens wordt opgeslagen in een oplaadbare batterij. Andere toepassingen zijn compacte zaklampen en fietslampen.

Straatverlichting

Alsmaar populairder is de toepassing van led's in straat- en stadsverlichting. Led-verlichting accentueert architectonische meesterwerken en monumenten in steden en kan persoonlijke verlichting bieden aan nachtelijke reizigers of werknemers in de bouw. Vrijwel alle grote leveranciers van straatverlichting hebben inmiddels één of meer led-armaturen in hun assortiment opgenomen. De meerderheid van deze armaturen geeft wit of koelwit licht. Sommige fabrikanten maken gebruik van groene en rode led's, wat een goudgroen schijnsel oplevert. Deze spectrale verdeling sluit beter aan bij de fysiologische eigenschappen van het menselijke oog in het donker, waardoor er minder licht nodig is om toch goed te kunnen zien.

Ook winkels en horeca profiteren volop van het feit dat led-lampen gemakkelijk te verwerken zijn in de meest ludieke designs. Zonder vele beperkingen kan worden gezorgd voor de efficiënte inbouw van led-spotjes zonder in te boeten op sfeer en warmte. Met de nieuwste ontwikkelingen inzake oled (organische lichtemitterende diode), zijn zelfs nog meer interessante designtoepassingen mogelijk, zoals gebogen schermen en ramen waarop beelden geprojecteerd kunnen worden.

Gloeilampen van 40, 60 en 100 Watt kunnen vervangen worden door dimbare led-lampen zodat in iedere winkel, café, hotel of restaurant op elk moment de gewenste sfeer gecreëerd kan worden. Door hun zeer hoge lichtopbrengst kunnen ledlampen bepaalde producten in de winkel extra doen opvallen.

Een speciale toepassing van led's gebeurt in de tuinbouwsector, zowel voor meerlagenteelt als voor assimilatieverlichting. De spectrale verdeling van de lichtbron speelt hier een grote rol: voor hun fotosynthese gebruiken planten niet het volledige lichtspectrum. Er kan daarom energie worden bespaard door met led-verlichting alleen die lichtfrequenties aan te bieden die de plant kan gebruiken. Er hoeft geen energie te gaan naar lichtfrequenties die onbelangrijk zijn voor de ontwikkeling van het gewas. Serres die gebruik maken van deze techniek zijn in het donker te herkennen aan een vage roodblauwe gloed.

In distributiecentra worden de klassieke tl-armaturen steeds vaker vervangen door led's. Dat heeft als bijkomend voordeel dat het soms vervelende geknipper van tl-verlichting, dat zorgt voor een onrustig effect en zelfs invloed heeft op het aantal ziektemeldingen, volledig wordt geneutraliseerd. Led-verlichting knippert niet, is rustig voor het oog en is bovendien makkelijk aan te brengen in systeemplafonds. Experts stellen dat een minimale energiebesparing van 50% mogelijk is wanneer tl-verlichting wordt vervangen door led. - EC

OVERHEIDSOPDRACHTEN
Alle overheidsopdrachten

Meest aanbevolen artikels

Bouwteam Nautilus wint competitie voor casino Middelkerke

Bouwteam Nautilus wint competitie voor casino Middelkerke

  De gemeente Middelkerke gunde op 9 september het ontwerp en de bouw van het nieuwe casinogebouw aan Bouwteam Nautilus. Samen met de heraanleg van het Epernayplein worden de kosten van de bouw van het casinoproject begroot op 41 miljoen[…]

Vlaamse professoren willen gewestplan afschaffen

Vlaamse professoren willen gewestplan afschaffen

Eerste kandidaten Belgian Construction Awards zijn ingeschreven

Eerste kandidaten Belgian Construction Awards zijn ingeschreven

Huurland breidt vloot uit met 2 Mini Screeners

Huurland breidt vloot uit met 2 Mini Screeners