Volg Bouwkroniek

Abonneer u
Aanmelden

Volg Bouwkroniek Bouwkroniek

Kan de ECB de groei structureel sterker maken'

Er is geen persconferentie na een monetaire beleidsbeslissing waar de president van de Europese Centrale Bank niet het belang van structurele hervormingen benadrukt, zo zei Mario Draghi zelf enkele dagen geleden op het Forum dat zijn instelling in Sintra (Portugal) organiseerde. Eraan toevoegend dat diezelfde boodschap bijna nooit voorkomt in speeches van de Amerikaanse centrale bankiers.

De reden daarvoor is niet omdat er geen hervormingen hebben plaatsgevonden ' in alle Europese landen zijn die aan de gang ', maar wel omdat ze cruciaal zijn voor onze welvaart. Ze hebben namelijk twee heilzame effecten. Enerzijds versterken ze het groeipotentieel van de economie, hetzij door ervoor te zorgen dat er meer middelen ter beschikking staan voor productie ' bijvoorbeeld door de arbeidsparticipatie te verhogen ', hetzij door de efficiëntie in het gebruik van die middelen te verbeteren met andere woorden, door de productiviteit te versterken. Anderzijds maken ze de economie meer bestand tegen schokken, doordat ze bijvoorbeeld de zogeheten "reallocatie" van middelen en mensen van trager naar sneller groeiende sectoren in de hand werken. Slotsom van beide effecten is dat de economie meer groeit.

Het vermogen van de economie om schokken op te vangen, is, zoals wij weten, enkele jaren geleden ernstig getest, op het moment van de grote recessie in het zog van de bankencrisis. Sommige landen hebben op die crisis beter gereageerd dan andere, of hadden meer flexibiliteit om dat te doen, en zijn er ook doorgaans beter uit gekomen. In Spanje en Italië bijvoorbeeld reageren prijzen en kosten meer dan vroeger op conjuncturele ontwikkelingen, dankzij hervormingen op arbeids- en productmarkten, waardoor zij zich ook sneller herstellen.

Fundamenteel blijft het hoe dan ook een gemeenschappelijke opgave van veel landen om het groeipotentieel structureel krachtiger te maken. Want te lage economische groei is, zoals Draghi in Sintra zegde, in drie opzichten problematisch. Ten eerste: hij houdt een te grote werkloosheid in stand, vooral bij jongeren. Ten tweede, hij bemoeilijkt de afbouw van schulden en is daardoor een rem op investeringen. En ten derde, hij compliceert het monetaire beleid omdat hij een lagere rente vergt opdat er voldoende zou worden geïnvesteerd, een rente die de ECB niet met zekerheid kan creëren omdat de nulrente een natuurlijke ondergrens vormt.

Om al die redenen zijn grotere inspanningen naar structurele groei zeker wenselijk. OESO-onderzoek wijst uit dat een gemiddeld Europees land zijn welvaart over een tiental jaar met extra 11% kan opvoeren als het de nodige hervormingen realiseert. Wanneer zou dat soort van hervormingen best plaatsvinden' Sommige economen zouden ervoor pleiten om ze te plannen in economisch voorspoedige tijden, zodat de korte-termijnoffers ervan beter kunnen worden verwerkt. Maar de ECB-voorzitter ziet dat terecht niet zo: hoe vroeger en krachtdadiger men de hervormingen realiseert, hoe sneller en sterker men er de vruchten van kan plukken. Met name als ze geloofwaardig zijn, kunnen die hervormingen het vertrouwen sterker maken en ook op korte termijn consumptie en investeringen aanmoedigen. Gezinnen en ondernemingen hebben dan een duurzaam perspectief op meer groei van inkomens en jobs in de toekomst, en zullen vandaag dan minder sparen en meer uitgeven. In extreme gevallen, zoals in dat van landen die geen toegang hebben tot marktfinanciering zoals Griekenland, is het trouwens precies dat soort van perspectief dat uitzicht kan geven op vertrouwensherstel op financiële markten, bij ondernemers en gezinnen.

Het monetaire beleid speelt in dit hele proces een constructieve, maar toch bescheiden rol. Het kan erover waken dat het structurele hervormingen steunt door onzekerheid over de macro economische toekomst te verminderen en met name deflatierisico's uit de wereld te helpen. Het kan alle economische acteurs ' ondernemers, vakbonden, consumenten, spaarders ' een stabiele financiële context bezorgen, dat betekent een kader zonder te veel avonturen en met een inflatie die al bij al als neutraal wordt gezien, en dus geen invloed uitoefent op beslissingen. Het kan de kosten voor leningen aan bedrijven verlagen. Maar het zijn structurele hervormingen die ervoor moeten zorgen dat investeerders vertrouwen kunnen hebben in de toekomst, dat zij kunnen rekenen op een ondernemingsvriendelijk klimaat waarin zij arbeid, kapitaal en ondernemerschap kunnen laten verenigen in een groeivriendelijk ontwerp. Dat betekent stabiele en gunstige belastingregimes, goed werkende arbeidsmarkten die ondernemers de arbeidskrachten bezorgen die ze nodig hebben, voldoende concurrentie om iedereen scherp te houden, een goed onderwijssysteem, en nog zoveel andere dingen.

Dingen die Mario Draghi en andere centrale bankiers natuurlijk niet kunnen leveren. Het monetaire beleid kan de economie ertoe aanzetten naar haar potentieel toe te groeien. Maar het kan dat potentieel zelf niet versterken. Daarom is een combinatie van een monetair beleid, dat de vraag in de economie kan stimuleren, en een structureel beleid, dat het productiepotentieel zelf opvoert, meer dan ooit noodzakelijk...

CATO

OVERHEIDSOPDRACHTEN
Alle overheidsopdrachten

Meest aanbevolen artikels

Bouwsector vraagt soepeler coronamaatregelen

Bouwsector vraagt soepeler coronamaatregelen

De verplichte coronamaatregelen die momenteel van toepassing zijn in de bouwsector zijn gedateerd, stelt Bouwunie. De sectorvereniging vraagt om de strenge regels nog vóór het bouwverlof te evalueren en aan te passen zodat er vanaf[…]

15/06/2021 | Corona
Vier consortia dingen mee naar bouw gevangenis Vresse-sur-Semois

Vier consortia dingen mee naar bouw gevangenis Vresse-sur-Semois

Bouwbedrijven kunnen arbeiders flexibeler inschakelen

Bouwbedrijven kunnen arbeiders flexibeler inschakelen

Schetsontwerp fase 2 Park Brialmont in Antwerpen goedgekeurd

Schetsontwerp fase 2 Park Brialmont in Antwerpen goedgekeurd