Volg Bouwkroniek

Abonneer u
Aanmelden

Volg Bouwkroniek Bouwkroniek

Hout laat niemand koud

Gerelateerde onderwerpen :

, ,
Hout laat niemand koud

De cijfers tonen aan dat de Waalse bedrijven jaar na jaar blijk geven van een vrij constante productie, terwijl de trend duidelijk in stijgende lijn gaat in Vlaanderen.

Sinds 2013 werkt Hout Info Bois samen met het Office économique wallon du Bois om de trends en evoluties van de houtbouwsector in België in kaart te brengen. De enquête, waarbij alle constructeurs van houtbouwwoningen betrokken zijn, wordt om de twee jaar uitgevoerd. Met een antwoordpercentage van 64% is dus sprake van een exhaustief en stevig onderbouwd onderzoek.

In België verklaarden in 2015 en/of 2016 niet minder dan 223 bedrijven in hout te willen bouwen. Het hout zit duidelijk in de lift, aangezien dit een stijging betekent met 54% ten opzichte van 2013-2014 en zelfs met 218% tegenover 2011-2012. Het totaalaantal bedrijven dat daadwerkelijk aan houtbouw heeft gedaan, blijft niettemin vrij constant in België: 106 ondernemingen in 2014, 118 in 2015 en 103 in 2016. In 2014 vertegenwoordigden de Waalse bedrijven nog meer dan 70% van dat totaal, in 2015 was dat percentage gezakt tot 60%.

Afgezien van de regionale verschillen stellen we vast dat op nationaal niveau het gemiddelde aantal houtbouwwoningen per bedrijf en per jaar zeer laag ligt: 55% van de houtbouwbedrijven realiseren minder dan tien woningen per jaar en slechts 10% van de bedrijven plaatsen er meer dan vijftig per jaar. Uitgaande van het feit dat een bedrijf minstens één woning per maand moet plaatsen om rendabel te zijn, kunnen we vaststellen dat houtbouw niet de enige activiteit is van de 55% hoger vermelde bedrijven. Meestal zijn ze ook actief in schrijnwerk of raamwerk, en zelfs gebintes.

90% van de in België vervaardigde gebintes zijn immers van hout.

Heroriëntatie

Dit gezegd zijnde, gaat het totaalaantal houtbouwwoningen gerealiseerd door Belgische bedrijven sinds 2011 in stijgende lijn: 1.711 in 2011, 1.963 in 2013, 2.009 in 2015 en 2.509 in 2016, een record. Het is zo dat bedrijven uit het noorden van het land meer bouwen dan bedrijven uit het zuiden. Dit betekent echter niet dat een groter aantal houtbouwwoningen in Vlaanderen worden gerealiseerd, vermits een Vlaams bedrijf evengoed in Wallonië kan bouwen en omgekeerd.

De cijfers tonen aan dat de Waalse bedrijven jaar na jaar blijk geven van een vrij constante productie, met evenwel een piek in 2016 (1.054), terwijl de trend duidelijk in stijgende lijn gaat in Vlaanderen, maar die wordt wellicht bepaald door de piek van 2016 (1.455).

Dit alles lijkt erop te wijzen dat de houtbouwbedrijven zich steeds meer in houtbouw gaan specialiseren. In Wallonië lijkt houtbouw nog samen te gaan met andere activiteiten - schrijnwerk in de meeste gevallen -, maar die gediversifieerde activiteit lijkt langzaamaan weg te ebben. In Vlaanderen houdt men het volgens Hugues Frère, directeur van Hout Info Bois Vlaanderen, eerder bij één activiteit. Desondanks zijn de uitdagingen in het noorden en het zuiden van het land identiek: prefabricage en automatisering.

Nieuwbouw

In België bestaat geen inventaris van de gebouwen op basis van het gebruikte structuurmateriaal. Hout Info Bois heeft niettemin de cijfers voor houtbouw van een bepaald jaar vergeleken met de afgeleverde stedenbouwkundige vergunningen van het jaar voordien, ervan uitgaand dat er een periode van een jaar nodig is tussen de uitreiking van de vergunning en de afwerking van het gebouw. Daaruit blijkt dat het aandeel van de houtbouw in de nieuwbouw in 2016 in ons land gelijk was aan 9,28%. Een jaar eerder was dat 6,60%. 

RUO

Het marktaandeel van renovaties, uitbreidingen en optoppingen (RUO) in houtbouw schommelt van jaar tot jaar: 2,92% in 2014 met 815 RUO in houtbouw, 2,78% in 2015 en 3,56% in 2016. Maar het is belangrijk te vermelden dat in heel wat gevallen voor zeer kleine oppervlaktes geen vergunning wordt aangevraagd. Bovendien zijn in de RUO-statistieken geen afzonderlijke cijfers beschikbaar voor uitbreidingen en optoppingen. Die zitten vervat in de algemene cijfers voor renovaties waar ook aanvragen voor heel andere verbouwingen in zitten, zoals een nieuwe raamopening.

De houtbouwsystemen

De houtbouwbedrijven passen bij ons vier belangrijke houtbouwsystemen toe: houtskeletbouw, houtstapelbouw, het palen-balkensysteem en meerlaagse massiefhoutplaten (gelijmde of genagelde Clt – Cross Laminated Timber).

In de nieuwbouw eigent de houtskeletbouw zich 84% van de bouwwerven toe, vóór de meerlaagse massiefhoutplaten CLT (7%), de houtstapelbouw (5%) en het palen-balkensysteem.

Ook in de RUO domineert de houtskeletbouw met 87%. De voorgaande jaren was dat evenwel 90%. Sinds 2015 winnen de meerlaagse massiefhoutplaten CLT dus terrein (12%), vóór de houtstapelbouw (5%) en de palen-balkensystemen (2%).

De bedrijven werden ook bevraagd over de oppervlakte aan houtwanden in niet-residentiële gebouwen zoals sporthallen, scholen, landbouwloodsen en openbare gebouwen. 

Deze informatie werd niet opgevraagd in de vorige enquêtes. Bijgevolg zijn er enkel cijfers beschikbaar voor 2015 en 2016. We tellen 145 gebouwen in 2015 (waarvan drie in het buitenland) en 170 (waarvan zeven in het buitenland) in 2016, met een oppervlakte aan houtwanden van 89.956 m2 (3.512 m2 in het buitenland) en 136.112 m2 (8.547 m2in het buitenland). Ter vergelijking: de totale oppervlakte aan houtbouwwanden voor 2016 komt overeen met de oppervlakte van 16 voetbalvelden of 695 tennisterreinen!

Het is niet verwonderlijk dat ook hier het aandeel van de houtskeletbouw afneemt ten voordele van de meerlaagse massiefhoutplaten CLT, waarvan de eigenschappen en prestaties beter afgestemd zijn op de omvang van niet-residentiële gebouwen. In cijfers betekent dit 70% voor de houtskeletbouw, 27% voor de meerlaagse massiefhoutplaten CLT en 3% voor de houtstapelbouw.

In de enquête werd tot slot ook aandacht besteed aan de tewerkstelling in houtbouwbedrijven. Er is sprake van een status quo met 1.768 loontrekkenden in 2015 en 1.773 vorig jaar.

We kunnen ons tevens de vraag stellen waarom optoppingen in hout niet zo goed scoren in België terwijl hun aandeel alleen maar groeit in de ons omringende landen. Bordeaux krijgt bijvoorbeeld twee houten torens van meer dan 50 m hoog met elk ongeveer twintig verdiepingen. In Parijs staat een project voor een toren met 35 verdiepingen op stapel en Londen, Bergen of Melbourne volgen dezelfde trend. Bij ons gaan we voorlopig niet verder dan een gelijkvloers met vijf bovenverdiepingen. Het ontbreekt ons nochtans niet aan knowhow, integendeel zelfs; de prestaties van onze houtbouwbedrijven zijn overal bekend. Waaraan ligt het dan? De afwezigheid van grote actoren die sterk genoeg zijn om dergelijke projecten te dragen? Blokkades? Tijdens een volgende ontmoeting van de Waalse houtsector zal dit thema voort uitgediept worden.

Intussen kunnen we stellen dat de houtbouw het goed doet in ons land, ook al blijft zijn aandeel vrij klein. De demografische en stedenbouwkundige ontwikkelingen evenals de vereisten inzake duurzame bouw zouden hem evenwel een duwtje in de rug, of liever in de hoogte, kunnen geven.

OVERHEIDSOPDRACHTEN
Alle overheidsopdrachten

Meest aanbevolen artikels

Beste houthakkers uit de Benelux verzamelen in Oudenaarde

Beste houthakkers uit de Benelux verzamelen in Oudenaarde

De beste houthakkers uit de Benelux nemen het op zaterdag 21 september vanaf 15 uur tegen elkaar op tijdens het Stihl Timbersports Benelux Kampioenschap 2019. Ze strijden om de Benelux titel en een plaats in de finale van het wereldkampioenschap[…]

19/09/2019 | MaterieelWedstrijd
Fruytier Group transporteert rondhout met Scania’s

Fruytier Group transporteert rondhout met Scania’s

Antwerpse leerlingen hout in de bloemetjes

Antwerpse leerlingen hout in de bloemetjes

Steeds minder jongeren volgen een houtopleiding

Steeds minder jongeren volgen een houtopleiding

Meer artikels