Volg Bouwkroniek

Abonneer u
Aanmelden

Volg Bouwkroniek Bouwkroniek

‘Faillissementsfraude moet streng aangepakt worden’

Gerelateerde onderwerpen :

, ,
‘Faillissementsfraude moet streng aangepakt worden’

In de bouwsector komt volgens de tv-reportage Pano steeds vaker faillissementsfraude voor. Aannemers laten zichzelf bewust overkop gaan en laten bouwheren achter met een onafgewerkte bouwwerf en met een lege bankrekening. Voordien maken ze van hun bouwbedrijf boekhoudkundig een ‘lege doos’ en richten ze een nieuw bouwbedrijf op. De Confederatie Bouw en Bouwunie betreuren en veroordelen dergelijke praktijken.
Samen met de viruspandemie zou faillissementsfraude er mee voor zorgen dat de bouwsector meer faillissementen heeft dan de horeca, die doorgaans de hoogste aantallen laat opschrijven. In 2021 gingen volgens het data-en analysebedrijf Graydon 1.437 bouwbedrijven failliet in België.
 
De Confederatie Bouw veroordeelt de praktijken die geschetst worden in de Pano-reportage over voorschotten en faillissementsfraude in de bouw. De sectororganisatie publiceert via www.buildyourhome.be/nl zelf een lijst van bonafide aannemers en geeft daar ook tien tips aan consumenten die met een aannemer in zee gaan. Eén van die tips is ‘vermijd onredelijke voorschotten’. Een voorschot van 20 tot 30% is gebruikelijk, meer niet (tenzij het om nieuwbouw of een grondige renovatie gaat: dan betaal je het best volgens de werken vorderen). Om frauduleuze faillissementen tegen te gaan, vraagt de Confederatie Bouw om de verzoeken van de gefailleerde tot kwijtschelding van schulden streng te beoordelen, zodat een gefailleerde niet te snel vrijgesteld wordt van openstaande schulden.
 
De Vlaamse Confederatie Bouw (VCB) wijst er dan weer op dat sinds 2019 iedereen een bouwbedrijf kan starten. De VCB heeft zich altijd verzet tegen de afschaffing van de vestigingswet en gepleit voor een update. Niet alleen is een minimum aan voorkennis een absolute noodzaak in de bouw, maar bovendien helpt het om de klant te beschermen tegen fraude en slechte uitvoering van de werken. Sinds de afschaffing ervan ziet de VCB een significante stijging in falingen bij bouwbedrijven in Vlaanderen.
 
Een voorschot vragen is een courante praktijk in de bouw, maar dan gaat het dikwijls om een voorschot van 20 tot 30%. “Een wettelijk kader voor voorschotten bestaat niet en is al evenmin wenselijk of aangewezen. De contractuele vrijheid moet behouden blijven. Soms zijn hogere voorschotten dan 30% gerechtvaardigd, bv. wanneer de aannemer de aankoop van materiaal vooraf moet betalen”, zegt Niko Demeester, topman van de Confederatie Bouw. De organisatie raadt consumenten wel aan om zeer hoge voorschotten te vermijden en voorschotten te betalen in functie van de voortgang van de werkzaamheden. Beide tips staan op www.buildyourhome.be. Op diezelfde website kan een particulier ook nagaan of een aannemer sociale en/of fiscale schulden heeft.
 
De Confederatie Bouw vraagt dat de rechter de verzoeken tot schuldkwijtschelding die de gefailleerde in het kader van de faillissementswet kan indienen rigoureus beoordeelt, zodat wie failliet gaat niet te snel vrijgesteld wordt van het betalen van de resterende schulden, dat de gedupeerde consument meer kansen behoudt om een deel van het geïnvesteerd bedrag te recupereren en dat de fraudeur niet snel een nieuwe onderneming kan oprichten en zo opnieuw oplichtersgedrag kan vertonen. “We benadrukken dat de overgrote meerderheid van de bouwbedrijven de regels wel naleeft, zoals iedereen mag verwachten”, stelt Niko Demeester.
 
Sinds de afschaffing van de vestigingswet heb je geen diploma meer nodig, geen bewijs van beroepservaring of hoef je geen examen meer af te leggen bij de Centrale Examencommissie, weet de Vlaamse Confederatie Bouw. In die zin is de filter weggevallen die misscien niet alle roekeloze starters kon tegenhouden, maar hun aantal wel sterk beperkte. Sinds 2019 nam het aantal starters in de bouw in Vlaanderen aanzienlijk toe in vergelijking met Wallonië en Brussel, die wel nog de vestigingswet toepassen. De afgelopen twee jaar zijn dan het aantal faillissementen bij bouwbedrijven vooral in Vlaanderen toegenomen. Falingen doen zich sowieso vooral voor bij starters.
 
Maar de vestigingswet was ook een vorm van bescherming van de consument. Die is met de afschaffing verloren gegaan. De recente Pano-reportage over faillissementsfraude maakt duidelijk dat in dit geval liberalisering haaks staat op consumentenbescherming. Avonturiers zonder kennis van zaken kunnen alle zelfstandige bouwberoepen uitoefenen, met als zeker gevolg meer slechte uitvoeringen en meer betwistingen achteraf.
 
“Vakkennis sterkt een startende ondernemer, vermindert het risico op faling en beschermt de klant tegen slechte uitvoeringen. De toegang tot het bouwberoep moet opnieuw gepaard gaan met scholing en professionalisme. De technische evolutie van de jongste jaren maakt bovendien dat een aannemer zich continu moet bijscholen om de vereiste kwaliteit te leveren”,  zegt Marc Dillen, directeur-generaal van de VCB.
 
Sneller opsporen
 
Bouwunie betreurt dat malafide figuren, de naam ‘aannemers’ onwaardig, nog steeds onbestraft actief kunnen zijn in de bouwsectoren slachtoffers maken. “De ellende die deze mensen meemaken is groot en de daden zijn verwerpelijk. Sommige van deze oneerlijke figuren laten zich met de regelmaat van de klok frauduleus failliet gaan om daarna gewoon opnieuw hun wanpraktijken voort te zetten. Dit is schandelijk”, zegt Jean-Pierre Waeytens gedelegeerd bestuurder van Bouwunie. “Ook al gaat het over een kleine groep, ze besmeuren het imago van de ganse sector. We reiken de overheid nadrukkelijk de hand om een partner te zijn om malafide aannemers sneller op te sporen.”
 
Gerichte controles

 
Bouwunie heeft zich steeds verzet tegen de afschaffing van de vestigingswet.  “Een vestigingsattest was geen absolute zekerheid dat je te maken hebt met een bonafide aannemer, maar door de afschaffing is wel voor iedereen de poort opengezet om zichzelf aannemer te noemen”, aldus Jean-Pierre Waeytens. “We reiken nu nadrukkelijk de hand naar de overheid om mee te helpen de ‘rotte appels’ eruit te halen. De sector is in staat om mogelijk toekomstige fraudegevallen te detecteren. We hebben al eerder onze hulp aangeboden om de economische, sociale en arbeidsinspectie hierin bij te staan. Parameters als een schimmig of postbusadres, de druk om snel te contracteren, lage prijzen, beperkte vindbaarheid of zichtbaarheid en de vraag naar grote voorschotten moeten een alarmbel doen afgaan bij zowel de potentiële klanten als de inspectiediensten. Met datamining en hulp van de sector kunnen zij zeer gericht controleren. Afgaand op sommige flagrante fraudepraktijken is het dan ook uiterst frustrerend dat de inspectie zich te vaak richt op bonafide bouwbedrijven die met alles proberen in orde te zijn, terwijl de fraudeurs onder de radar blijven.“
 
Bouwunie nam eerder al initiatief om (ver)bouwers te helpen een betrouwbare aannemer te vinden en ontwikkelde een checklist met tips. “Er zijn enkele gouden tips waarmee je een hoop ellende kan besparen. Zo check je best vooraf of de aannemer de werken wel kan en mag uitvoeren via nazicht van de Kruispuntbank Ondernemingen. Daarnaast kan je ook voorafgaand via www.checkinhoudingsplicht.be nagaan of een aannemer een fiscale schuld heeft of zijn sociale bijdragen wel betaald heeft. Maak steeds duidelijke en goede afspraken vooraf en vraag referenties op. Behoed u voor te grote voorschotten. En als de prijs en het aanbod ‘te mooi zijn om waar te zijn’, ga er dan gerust van uit dat het op een of andere manier niet deugt”, stelt Jean-Pierre Waeytens.
 

 

OVERHEIDSOPDRACHTEN
Alle overheidsopdrachten

Meest aanbevolen artikels

Faillissementen 2022

Faillissementen 2022

29 april 2022 ALGEMENE BOUWONDERNEMING RG BVBA Gentsesteenweg 102E , 9240 ZELE - BE0828886081. Curator Juul CREYTENS, Leopoldlaan 15,9200 DENDERMONDE. Ondernemingsrechtbank Gent, afdeling Dendermonde. SUBTENO BVBA Bischoffsheimlaan 39 4, 1000[…]

18/01/2022 |
Faillissementen 2021

Faillissementen 2021

Achtste maand op rij minder faillissementen

Achtste maand op rij minder faillissementen

Aantal faillissementen gedaald in juli en augustus

Aantal faillissementen gedaald in juli en augustus

Meer artikels