Volg Bouwkroniek

Abonneer u
Aanmelden

Volg Bouwkroniek Bouwkroniek

Een opzwellend verfsysteem correct aanbrengen op een staalconstructie

Een opzwellend verfsysteem correct  aanbrengen op een staalconstructie

Hoe moet je een opzwellend verfsysteem correct aanbrengen op een staalconstructie' Het antwoord op deze vraag vindt u in de Technische Voorlichting nr. 238 'De applicatie van opzwellende verfsystemen op stalen constructies', die van augustus 2010 dateert. Ze werd op vraag van de Confederatie Bouw - Belgische Schilders en het Technisch Comité Schilderwerken van het WTCB opgesteld door de werkgroep 'Opzwellende verven'. Er bestond immers geen leidraad voor het correct aanbrengen van deze verftypes, die onder invloed van warmte beginnen op te zwellen en vervolgens een schuimlaag vormen die door thermische isolatie en afkoeling bescherming biedt tegen brand.

De TV 238 schenkt bijzondere aandacht aan de verschillende uitvoeringsaspecten van opzwellende verven op staalconstructies: de toewijzing van de taken en verantwoordelijkheden aan de betrokken partijen, het aanbrengen van het opzwellende verfsysteem en de controle en metingen in situ. Ze geeft eveneens een aantal referenties en methoden waarmee het mogelijk is de dikte van de aan te brengen lagen zodanig te bepalen dat de vereiste brandstabiliteitsduur gegarandeerd kan worden (proefmethoden in het laboratorium, beoordelings- en dimensioneringsmethoden voor staal- en staal-betonconstructies).

Soorten

Het aanbrengen van een opzwellend verfsysteem op een stalen of staal-betonelement verbetert de stabiliteit ervan bij brand. Hoofdstuk 3 van TV 238 gaat dieper in op de verschillende lagen die het opzwellende verfsysteem vormen, evenals op de eigenschappen ervan (bv. duurzaamheid). Een opzwellend verfsysteem kan omschreven worden als een geheel van verflagen die achtereenvolgens op een stalen ondergrond worden aangebracht. Dergelijke systemen zijn doorgaans opgebouwd uit een grondlaag, een opzwellende verf en eventueel een beschermings- en/of dekverf. Elk van deze verven wordt in één of meer lagen aangebracht.

De grondlaag beschermt de constructie tegen corrosie en/of waarborgt de hechting van de opzwellende verf, die als tweede laag wordt aangebracht. Bij een sterke temperatuursstijging begint ze op te zwellen en vormt een beschermende schuimlaag die verscheidene centimeters dik kan worden. Deze chemische reactie zorgt ervoor dat de stalen of staal-betonconstructie door thermische isolatie en afkoeling beschermd wordt tegen brand. Dat komt uiteraard ook het draagvermogen bij brand ten goede.

Men onderscheidt twee soorten opzwellende verven:

dunlagige opzwellende verven vormen een film van 0,2 mm tot enkele millimeters dik. Ze zijn vooral gegeerd om hun technische kwaliteiten (hun esthetische invloed is beperkt);

diklagige opzwellende verven zijn meestal op basis van epoxy (en worden bijgevolg dikwijls aangeduid als epoxyverven) en hebben een dikte van 2 tot 6 mm (of meer). Dit type heeft een ruwer uitzicht dan de dunne filmen en is ook bruikbaar in extreme omstandigheden: zeer vochtige of chemisch agressieve omgevingen (bv. in de petrochemie), omgevingen met een groot risico op mechanische schade, '

De beschermingsverf, de laatste laag, beschermt de opzwellende verf tegen externe aantasting (vocht, slijtage, ...). Ze staat garant voor de duurzaamheid van het systeem, zonder evenwel de goede werking ervan in het gedrang te brengen. Het aanbrengen van een beschermingsverf is vaak noodzakelijk (maar niet altijd).

De TV 238 schenkt aandacht aan de uitvoeringsaspecten van opzwellende verven op staalconstructies.

Verantwoordelijkheden

In de volgende hoofdstukken komen het normatieve kader, de dimensionering van stalen en staal-betonconstructies in geval van brand, de laboratoriumproeven, de beoordelingsmethoden en de aan te brengen dikten aan bod. Hoofdstuk 9 beschrijft de taken en verantwoordelijkheden van de opdrachtgever, de fabrikant en de aannemer.

De opdrachtgever specificeert de vereiste brandweerstandsklasse (brandstabiliteitsduur) voor de verschillende bouwelementen, bepaalt welke bouwelementen beschermd moeten worden, en ook de kritieke temperaturen van de verschillende te beschermen constructie-elementen (volgens de norm NBN EN 1993-1-2 ANB). Hij moet vooraf tevens de omstandigheden preciseren waaraan de constructie blootgesteld zal worden. De fabrikant moet alle voorschriften specificeren om de uitvoerder in staat te stellen het opzwellende verfsysteem correct aan te brengen en moet hem de nodige technische productfiches bezorgen. Indien bepaalde bestaande verflagen behouden moeten blijven, moet hij zich ervan vergewissen dat ze compatibel zijn met het opzwellende verfsysteem.

De uitvoerder geeft het dossier van de opdrachtgever door aan de fabrikant om de informatie voor de correcte toepassing van het opzwellende verfsysteem te krijgen. Hij is verantwoordelijk voor het aanbrengen volgens de voorschriften van de fabrikant: de vereiste dikten, de hygrothermische omstandigheden, de droogtijd, ' Hij moet steeds zijn werkzaamheden controleren om er zeker van te zijn dat de applicatie volgens de regels van de kunst gebeurde. Bij inladen, transport, uitladen, opslag, montage, werken door derden, ' wordt onvermijdelijk schade toegebracht. Het herstellen ervan is een afzonderlijke post in de contractuele documenten. Om delicate discussies na uitvoering te vermijden, moeten duidelijke afspraken gemaakt worden tussen alle betrokken partijen (transportfirma, staalconstructeur, uitvoerder van de verflaag, opdrachtgever, ').

Applicatie in het atelier

Het opzwellende verfsysteem kan aangebracht worden in het atelier of op de bouwplaats. Als de verschillende lagen (grondlaag, opzwellende verflaag en beschermings- en/of dekverf) aangebracht worden in het atelier moet men erop toezien dat de hygrothermische omstandigheden de door de fabrikant voorgeschreven grenswaarden niet overschrijden. Het betreft de temperatuur en de relatieve vochtigheidsgraad van de omgevingslucht en de temperatuur van het staaloppervlak, die minstens 3° C hoger moet zijn dan het dauwpunt van de omgevingslucht. De hygrothermische omstandigheden moeten zowel vóór, tijdens als na (afhankelijk van de droogtijd) het aanbrengen van elke laag gegarandeerd zijn. In het atelier aanbrengen heeft als voordeel dat deze omstandigheden er gemakkelijker beheersbaar zijn dan op de bouwplaats.

De fabrikant moet alle voorschriften specificeren om de uitvoerder in staat te stellen het opzwellende verfsysteem correct aan te brengen.

De grondlaag moet zo snel mogelijk na de voorbereiding van de ondergrond aangebracht worden (de te respecteren termijn is opgegeven in de instructies van de fabrikant) om te vermijden dat er roestvorming ontstaat. Bij gunstige hygrothermische omstandigheden, waarbij geen roestvorming optreedt, kan het aanbrengen van de grondlaag eventueel uitgesteld worden. De grondlaag wordt doorgaans in één arbeidsgang aangebracht met borstel, rol of pistool. Het te behandelen oppervlak moet ongeschonden zijn en vrij van verontreinigingen die de goede hechting van de opzwellende verflaag in het gedrang kunnen brengen. De applicatie kan gebeuren met het spuitpistool of met de borstel of rol. De beschermings- en/of dekverf mag in geen geval de doeltreffendheid van de opzwellende verf bij brand in het gedrang brengen.

Applicatie op de bouwplaats

Bij nieuwe constructies zijn de stalen profielen meestal al behandeld met een primer. Bij applicatie op de bouwplaats moet men controleren of de grondlaag compatibel is met de opzwellende verf, en dit zowel bij de omgevingstemperatuur als bij hogere temperaturen in geval van brand. In bepaalde gevallen (bv. bij het renoveren van bestaande gebouwen) kunnen er al een aantal verflagen (soms van onbekende oorsprong) op de profielen zitten. De veiligste oplossing is om die lagen volledig te verwijderen en ervoor te zorgen dat de ondergrond voldoet aan de door de verffabrikant voorgeschreven reinheidsgraad. In de praktijk is stralen op de bouwplaats vaak onmogelijk en is een manuele of machinale reiniging (of ontroesting) van de volledige constructie zeer omslachtig.

Een andere mogelijkheid is het opzwellende verfsysteem op de al aanwezige verflagen aanbrengen. Hierbij moet echter heel voorzichtig te werk gegaan worden. Het aanbrengen op bestaande verflagen is gewoonlijk af te raden wanneer deze lagen dikker zijn dan 200 micron. Indien de onbekende ondergrond niet compatibel is met de opzwellende verf worden de bestaande lagen het best verwijderd of kiest men een ander beschermingsmiddel. Slecht hechtende pleisterlagen moeten in elk geval verwijderd worden. Beschadigde, gecorrodeerde of onbehandelde zones kunnen dan weer ter plaatse gereinigd worden en vervolgens bedekt met een door de fabrikant aanbevolen grondlaag.

De applicatie kan gebeuren met het spuitpistool of met de borstel of rol.

Controle

De controle van het uitzicht van de deklaag gebeurt met het blote oog en heeft betrekking op de uniformiteit van de laag, de kleur, het dekvermogen en de eventuele onvolmaaktheden (schroeiing, blaasvorming, ...) van de film. De meting van de drogelaagdikte van de grondlaag moet gebeuren voordat de opzwellende verflaag wordt aangebracht. De gemiddelde dikte van de grondlaag moet afgetrokken worden van de opgemeten drogelaagdikte (indien het oppervlak verzinkt is, moet ook de gemiddelde dikte van het zinklaagje afgetrokken worden). De dikte van de opzwellende verflaag moet op haar beurt gecontroleerd worden voordat de dekverf wordt aangebracht.

Er moet minstens 20% van het behandelde oppervlak gecontroleerd worden en dit in zones die representatief zijn voor het volledige werk. De te controleren profielen worden willekeurig gekozen, maar moeten wel een getrouwe weergave zijn van het bestaande gamma. Oppervlakken waarvan de minimale dikte niet aan de criteria beantwoordt, moeten door de uitvoerder gecorrigeerd worden volgens de voorschriften van de fabrikant. Hechtingsproeven worden enkel uitgevoerd in geval van twijfel of op verzoek van één van de partijen. De te bereiken hechtingswaarden worden bepaald in samenspraak met de verffabrikant.

De TV 238 'De applicatie van opzwellende verfsystemen op stalen constructies' is te consulteren op www.wtcb.be (doorklikken naar Publicaties en Technische Voorlichtingen) en kan gedownload worden tegen de gebruikelijke voorwaarden. De papieren versie is te koop bij de dienst Publicaties (02 529 81 00, fax 02 529 81 10 of publ@bbri.be). Er mag alleen verwezen worden naar de Technische Voorlichting zelf.

OVERHEIDSOPDRACHTEN
Alle overheidsopdrachten

Meest aanbevolen artikels

Verlof ... in onze eigen hof

Verlof ... in onze eigen hof

Tijd om uit te rusten! Niks moet, niksen mag! Wij nemen een korte pauze van 19/07 t.e.m. 08/08! Op 09/08 zijn we er weer! Blijf gezond, hou het veilig en vooral: geniet ervan! Team Bouwkroniek  

'Virtual reality zal het meeste impact hebben op de bouwsector'

'Virtual reality zal het meeste impact hebben op de bouwsector'

Half augustus begint aanleg rotonde Tongersesteenweg in Lanaken

Half augustus begint aanleg rotonde Tongersesteenweg in Lanaken

Dendermonde wil toekomst vestinggordel veiligstellen

Dendermonde wil toekomst vestinggordel veiligstellen