Volg Bouwkroniek

Abonneer u
Aanmelden

Volg Bouwkroniek Bouwkroniek

Drones op komst in de bouwsector

Drones op komst in de bouwsector

In de privésfeer zullen drones dit jaar vermoedelijk de prijs van het meest populaire speelgoed wegkapen. De vliegende toestellen zijn nu echter ook commercieel klaar voor de definitieve doorbraak. Mogelijke toepassingen in de bouwsector zijn talrijk. Er is wel nog één probleem op te lossen: wettelijk is in België nog steeds niets geregeld inzake het vliegen met drones. Minister van Mobiliteit Jacqueline Galant kondigde recent echter aan dat het ontwerp van een KB dat zowel het privé-gebruik als de commerciële exploitatie van drones regelt vrijwel klaar is. Daarin wordt ook bepaald welke opleiding piloten moeten volgen, op welke hoogte mag gevlogen worden en aan welke vereisten de toestellen moeten voldoen.

Het woord drone is een Engels woord dat dar of mannetjesbij betekent. 'Drone' is oorspronkelijk een militaire luchtvaartterm voor een onbemand vliegtuig dat fungeert als 'vliegend doel' om uit te schakelen tijdens oefeningen. Vandaag wordt het woord drone algemeen gebruikt om een onbemand, op afstand bestuurd vliegend toestel aan te duiden.

Drones worden op afstand bestuurd, waarbij de bestuurder zich in de nabijheid kan bevinden, maar evengoed op vele kilometers afstand het onbemande vliegtuigje kan controleren. Er bestaan ook autonome toestellen, die volgens een geprogrammeerde opdracht handelen. Voor het frame van een drone worden meestal glasvezelweefsel met carbon, aluminium, metaalschuim, foam of biologische materialen gebruikt. Soms gaat daar een laagje plastic over.

De populariteit van UAV's (Unmanned Aerial Vehicle), ook wel RPAS (Remotely Piloted Aircraft System) geheten, steeg de jongste jaren snel door de daling van de prijzen en het gewicht van de toestellen. Vele drones wegen minder dan twee kilo. Ook de beschikbare boordapparatuur zoals camera's, materiaal voor dataopslag, sensoren en gps werd alsmaar kleiner, lichter en goedkoper. De UAV's zijn meestal voorzien van radiografische besturing met video ofwel 'first-person view' (fpv) via wifi, radiofrequenties of zelfs een satelliet waarbij de beelden van de videocamera te zien zijn op het grondstation. Nu smartphones en tablets wereldwijd doorgebroken zijn, is het bovendien mogelijk ook die toestellen te gebruiken als gesofistikeerde afstandsbediening voor een drone.

Bouwplaatsen

Door de grote wendbaarheid en flexibiliteit van de met verschillende propellers uitgeruste drones kunnen moeilijk bereikbare plaatsen vlot in kaart worden gebracht. Het beveiligen van bouwplaatsen, de monitoring van bouwputten, het inspecteren van hoge daken, zonnepanelen, kerktorens, schoorstenen, opslagtanks, hoogspanningsleidingen, zendmasten, olieplatforms, bruggen of moeilijk bereikbare plaatsen, inspectie van wegen en pijpleidingen, orthofotografie, verkeerscontrole, het hijsen van zware lasten,' zijn slechts enkele toepassingen waarvoor drones kunnen worden ingezet.

Nu gebruiken bedrijven voor dergelijke moeilijke inspecties professionele klimmers of helikopters of moeten ze kranen inzetten en stellingen bouwen. Ook bij bouwtoezicht kunnen drones belangrijke diensten bewijzen. In de toekomst wordt vanuit de lucht nog veel meer mogelijk met drones. Zo kunnen ze logistieke diensten bewijzen, waarbij ontbrekende bouwmaterialen of gereedschappen snel op de juiste plaats worden bezorgd. Grotere drones kunnen zelfs een paar ton aan gewicht heffen. Drones kunnen op termijn het bouwproces versnellen en zullen door besparingen op loonkosten en tijd voor een deel de concurrentiekracht van bouwbedrijven bepalen.

In ons land zijn naar schatting al ongeveer 175 bedrijven actief in de drone-industrie. De kennis is er, de wil om ermee te ondernemen ook.

Het gebrek aan wetgeving zette de voorbije paar jaren echter een serieuze rem op de groei van de piepjonge sector. Veerle Heeren, de burgemeester van Sint-Truiden, kon van de Vlaamse regering een budget van 1 miljoen ' losweken om op de voormalige militaire luchthaven van Brustem een zogenaamde DronePort of Dronevalley uit te bouwen, een kenniscentrum voor de ontwikkeling van dronetoepassingen, samen met een incubator voor de fruitindustrie.

Bedrijven en ondernemers die bezig zijn met de ontwikkeling van dergelijke technologie hekelen al langer dat België inzake wetgeving over drones stevig achterop hinkt. Dat duwt ons land in een oneerlijke concurrentiepositie met landen waar de wet wel duidelijk is en waar permanent nieuwe toepassingen met drones worden getest. Daardoor kunnen Belgische bedrijven zich niet in de markt zetten en groeit de kans dat ze ons land verlaten, met jobverlies en economische schade als gevolg. Anderzijds zou een te strenge wetgeving de drone-industrie meteen de kop indrukken.

Volgens het KB dat in de maak is, zou de toegelaten maximumhoogte voor commerciële drones 91 m bedragen, wat een stuk lager dan in de meeste andere landen. De Europese wetgeving die wordt voorbereid gaat uit van vlieghoogtes van 120 tot zelfs 150 m. Dat is nodig voor bepaalde geavanceerde toepassingen zoals cartografie en inspectie. Minister Galant meent dat de Belgische limiet de veiligheid van bemande vluchten garandeert en dat drones op die hoogte de meeste van hun opdrachten kunnen uitvoeren.

Luchtruim

Voor speciale opdrachten zou wel een afwijking van de opgelegde hoogte mogelijk zijn. Rondom de luchthavens die door Belgocontrol worden gecontroleerd, boven steden of boven een menigte mag niet worden gevlogen, tenzij mits toestemming van het Directoraat-generaal Luchtvaart. Voor het militaire luchtruim geldt een speciale regeling. Drones moeten ook uit de buurt blijven van zogenaamde kritische infrastructuren zoals kerncentrales.

Wie voor commercieel gebruik een licentie wil bekomen om met een drone te vliegen, zal een theoretisch examen moeten afleggen en met een praktische test zijn stuurvaardigheid moeten aantonen. Piloten zullen ook een medisch onderzoek moeten ondergaan. Voor privégebruik van drones op privédomein tot een maximum hoogte van 30 m is geen licentie nodig. Het is nog niet duidelijk of de nieuwe wet specifieke regels zal opleggen inzake de bescherming van de persoonlijke levenssfeer of hoe daarmee zal worden omgegaan.

Minister Galant wil de toekomstige dronewetgeving in ieder geval mee laten evolueren met de snelle technologische vooruitgang in de sector. Daarvoor wordt een werkgroep opgericht met vertegenwoordigers van de administratie, Belgocontrol, Landsverdediging en betrokkenen uit de sector. Die werkgroep moet tevens de samenwerking tussen alle gebruikers van het luchtruim bevorderen.

Vooraleer de wet het daglicht ziet, moet nog advies worden ingewonnen bij de Raad van State en de gewesten en moet de Europese Commissie op de hoogte worden gebracht. Dat zijn procedures die nog een aantal maanden kunnen aanslepen. Bovendien zou samen met de nieuwe wet ook de regelgeving inzake cameragebruik en de privacywetgeving moeten aangepast worden, zonder dat dit uitmondt in een teveel aan regels.

Lokale besturen stellen zich eveneens vragen over hun bevoegdheid. Zij zijn bezorgd over de feitelijke handhaving van de nieuwe wet en hoe moet worden opgetreden bij inbreuken. Dat zal wellicht moeten gebeuren op basis van strafbepalingen uit de luchtvaartwetgeving. Belangrijk is dat de eigenaar van een drone steeds geïdentificeerd moet kunnen worden, bv. via een openbaar register.

Het is evenmin duidelijk of gemeenten aanvullende reglementen kunnen maken voor het inzetten van drones op hun grondgebied. Moeten er vergunningen of toelatingen worden gegeven' Welke toestellen kunnen worden beschouwd als speelgoed' Wat is toegelaten inzake radiocommunicatie en wat niet' Hoe zit het met mogelijke lawaaihinder' Wat dit betreft zijn er nog heel wat details in te vullen. - EC

OVERHEIDSOPDRACHTEN
Alle overheidsopdrachten

Meest aanbevolen artikels

Metamorfose voor Brugs Minnewaterpark

Metamorfose voor Brugs Minnewaterpark

Het Brugse Minnewaterpark vormt voor heel wat bezoekers de toegangspoort tot de stad. “Het park is er om te genieten:  het hele jaar door en in het bijzonder tijdens de twee festivals waar de Bruggeling elk jaar naar uitkijkt. Een[…]

KV Kortrijk kan voetbalstadion bouwen aan Evolis

KV Kortrijk kan voetbalstadion bouwen aan Evolis

Gent: make-over voor Citadelpark en compacter ICC

Gent: make-over voor Citadelpark en compacter ICC

EStor-Lux bouwt lithiumionbatterijpark in Bastenaken

EStor-Lux bouwt lithiumionbatterijpark in Bastenaken