Volg Bouwkroniek

Abonneer u
Aanmelden

Volg Bouwkroniek Bouwkroniek

De lage-groeival

Gerelateerde onderwerpen :

Op de recente bijeenkomst van de G20, de twintig grootste economieën ter wereld, heeft het Internationaal Monetair Fonds bij monde van zijn ceo Christine Lagarde gewaarschuwd voor een "low growth trap": de valkuil van een te lage en te weinig inclusieve economische groei, die op de duur zelfbedreigend werkt. Blijvend te lage groeivooruitzichten zijn immers een mogelijke voedingsbodem voor blijvend zwakke investeringen, die het groeipotentieel in de toekomst ondermijnen. Ze werken ook een te lang te aanzienlijke werkloosheid in de hand, die gezinnen ervan weerhoudt meer te consumeren. En dus, zo redeneert Lagarde, is het cruciaal dat men de groei versterkt.

Men kan het daar moeilijk oneens mee zijn. Meer groei is hard nodig. Om ervoor te zorgen dat de welvaart verder kan stijgen, dat er jobs beschikbaar zijn voor zoveel mogelijk mensen, dat de pensioenlasten betaalbaar blijven, en ook bijvoorbeeld dat banken en verzekeringsmaatschappijen, die het vandaag lastig hebben met de lage rente, opnieuw hogere rendementen kunnen tegemoetzien ' net als andere beleggers en investeerders.

 

{C}

De centrale banken hebben al ongeveer alles uit de kast gehaald.

{C}

 

De vraag is natuurlijk: hoe speelt men dat klaar' De centrale banken hebben al ongeveer alles uit de kast gehaald. Ze hebben de rente op nul of soms zelfs in negatief territorium gebracht, om banken ertoe aan te zetten andere bestemmingen op te zoeken dan deposito's bij de centrale bank ' lees: om ze aan te moedigen krediet te verlenen aan rendabele projecten.

 

Maar het probleem lijkt te zijn dat het aan dat soort van projecten ontbreekt - ofwel omdat er geen zijn, ofwel omdat ze geremd of onmogelijk gemaakt worden.

Welke obstakels maken investeren minder aantrekkelijk' Men kan niet zo makkelijk beweren dat er een gebrek aan financiële middelen is. Belgen sparen enorm veel, en dat zorgt ervoor dat de Belgische banken een spaarsurplus hebben waarvoor ze moeilijk een bestemming vinden ' de fundamentele verklaring overigens voor de lage rente. Toch zou het kunnen dat sommige startersprojecten niet van de grond kunnen komen omdat ze niet de weg vinden naar risicokapitaal. Een door de overheid georganiseerde of aangemoedigde bundeling van initiatieven, waardoor deze makkelijker aan financiering raken en ook administratief worden ondersteund, kan dan welkom zijn.

Maar het schoentje nijpt toch vooral elders. Ondernemers hebben behoefte aan een voldoende zeker perspectief voor groei, omdat ze kunnen rekenen op een stabiel en ondernemersvriendelijk fiscaal en regulerend kader, op onderwijs en een arbeidsmarkt die ze zullen blijven voorzien van voldoende gekwalificeerde arbeidskrachten, op loonkosten die onder controle blijven, op steun voor innovatie. En daar kunnen ze zelf niet voor zorgen, en ook centrale banken niet: dat is een opdracht voor politieke autoriteiten en sociale partners. Hervormingen zijn daarom aan de orde, en diegene die deze eerst en best kan implementeren, verwerft vaak een niet makkelijk meer te breken voorsprong. En helaas zijn ook herstructureringen aan de orde, die tijdelijk heel wat jobs kunnen kosten. Caterpillar en Axa zijn twee illustraties daarvan en onderstrepen de noodzaak om nieuwe en veelbelovende activiteiten, die voor aflossing kunnen zorgen, te laten gedijen.

Dat wil overigens niet zeggen dat ondernemingen zelf geen verantwoordelijkheid dragen. Het is hun core business om omzet te zoeken, om nieuwe afzetmarkten te vinden, hetzij geografisch, hetzij voor nieuwe producten. Het is ten dele ook hun opdracht om het menselijke kapitaal te koesteren en bijvoorbeeld life long learning aan te moedigen. Maar ze moeten dat kunnen doen in een behoorlijk klimaat, waarin hun inspanningen correct beloond worden. En er is alle aanleiding toe om daarvoor clusters te vormen waarin overheid en privésector samenwerken, bijvoorbeeld om de logistieke functie van ons land uit te bouwen.

Verschillende landen gaan met dat ondernemingsklimaat op andere wijze om. Maar er is ook een Europese en internationale agenda. Met name Europa heeft zich mentaal nog niet kunnen losmaken van de crisis. Jazeker, het moet dringend verder werken aan de afbouw van schulden van het verleden die op het herstel blijven wegen. Maar tegelijk moet het nog meer werk maken van de investeringen die onze toekomst waarborgen. Commissievoorzitter Juncker heeft deze intentie bij zijn aantreden heel hoog op de agenda geplaatst, maar het is zeer de vraag of die al echt geresulteerd heeft in een groot surplus aan investeringen. Particuliere investeerders blijven aarzelen in een context waar globalisering, onveiligheid en accidenten zoals de Brexit de onzekerheid onderhouden. En overheidsinvesteringen in infrastructuur, logistiek, scholen en andere maatschappelijk relevante projecten krijgen mogelijk onvoldoende ruimte, omdat de klemtoon elders ligt.

Kan Europa niet beter' Zou het geen goed idee zijn om van de lage rente gebruik te maken om zelf op de financiële markt te gaan lenen ' soms zelfs met negatieve rente ' en te investeren' In de jaren '90 van vorige eeuw heeft de toenmalige Europese Commissie onder leiding van Jacques Delors die beweging gemaakt, om netwerkindustrieën en infrastructuur te ondersteunen. Op korte termijn biedt dat, gelet op de grote decalages tussen beslissing en uitvoering, weinig soelaas voor een tekort aan groei. Maar het versterkt wel het perspectief op groei in de toekomst en wekt vertrouwen.

Op de keper beschouwd is het dat wat ontbreekt: vertrouwen. Vertrouwen als ultiem wapen tegen de lage-groeival...

CATO

OVERHEIDSOPDRACHTEN
Alle overheidsopdrachten

Meest aanbevolen artikels

Herbosch-Kiere verstevigt havendammen in Litouwen

Herbosch-Kiere verstevigt havendammen in Litouwen

Een joint-venture van het Belgisch waterbouwbedrijf Herbosch-Kiere en de Duitse onderneming Hecker Bau, haalde het definitieve contract binnen voor het herstellen en verstevigen van twee havendammen in de haven van Klaipéda in Litouwen.[…]

Besix bouwt mee aan langste brug met dragende houtstructuur

Besix bouwt mee aan langste brug met dragende houtstructuur

Tectum Dekkers viert jubileum met internationale uitbreiding

Tectum Dekkers viert jubileum met internationale uitbreiding

Besix bouwt 4,6 km lange kade voor gasterminal in Mozambique

Besix bouwt 4,6 km lange kade voor gasterminal in Mozambique

Meer artikels