Volg Bouwkroniek

Abonneer u
Aanmelden

Volg Bouwkroniek Bouwkroniek

Beton geeft publieke ruimte en infrastructuur extra cachet

Beton geeft publieke ruimte en infrastructuur extra cachet

De jaarlijkse Provinciale Contactdag van Febelcem, ditmaal in het Oost-Vlaamse Deinze, was opgebouwd rond verschillende toepassingen van prefab en ter plaatse gestort beton voor wegen en publieke ruimtes. Het thema 'Beton in de wegenbouw' werd dan ook voor de eerste maal herdoopt tot 'Beton in Publieke Ruimte en Infrastructuur'.

Met de woorden 'inspiratie, informatie en innovatie' leidde ir. Peter De Backer, afdelingshoofd van Wegen en Verkeer Oost-Vlaanderen, de inhoud van de diverse presentaties in. Dr. ir. Anne Beeldens, senior researcher van het OCW, mocht van wal steken met een samenvatting van het twaalfde Internationaal Betonwegensymposium dat eind vorig jaar plaats vond in Praag.

Betonverharding

Daarna had ing. Thierry De Wilde, projectleider bij Grontmij, het over het gebruik van uitgewassen beton bij de inrichting van woonstraten en doortochten. 'Uitgewassen beton combineert enerzijds de voordelen van betonverharding, zoals duurzaamheid, een lange levensduur, weinig onderhoud, enz., en anderzijds perspectieven op esthetisch vlak, bepaald door de keuze van de granulaten en de kleur van de mortel.'

Hij haalde enkele recente projecten van doortochten en verkavelingen aan. Zo is er de doortocht van Dikkelvenne (Gavere), een gemeenteweg waar men de dorpskern wou accentueren. Hoe dichter bij het centrum, hoe meer gebruik gemaakt wordt van rustieke materialen om het doorgaand verkeer tot snelheidsmatiging aan te zetten.

Door het hanteren van het principe van gevel tot gevel werd gestreefd naar materialen met een eenvoudige textuur. Hier werden de granulaten van de uitgewassen beton afgestemd op de omliggende verharding van de voetpaden, de trappenpartij voor het Kerkplein en de parkeerstroken. Er werd gekozen voor een betonmengsel, gebaseerd op porfier, basalt en witte kwarts. De elementen rond het Kerkplein, aangelegd met kleiklinkers, hebben dezelfde textuur, wat een harmonieus geheel oplevert. Voor de doortocht van Moorsel (Aalst) werd gekozen voor een betonmengsel, gebaseerd op gebroken grind, voor een harmonieus samengaan met de omliggende verhardingen en gebouwen.

Woonstraten

Ook bij de herinrichting van wijken is uitgewassen beton vaak een aangewezen oplossing. Zo werden in de wijk Mariakerke bij Oostende een aantal straten uit een oude verkaveling geherwaardeerd. De stad Oostende was niet gewonnen voor klassieke materialen, maar wou ' wegens de vele scholen in de omgeving - een speels element in het ontwerp.

De kleur van het uitgewassen beton werd afgestemd op deze van het Noordzeestrand. Ook inzake granulaatkeuze bleef men dicht in de buurt en werd gekozen voor gerold zeegrind, zonder toevoeging van extra kleurstoffen. Ook voor o.m. de kruispunten werd een geribbeld zandkleurig motief, dat naar de zee verwijst, voorzien.

Clementwijk

Bij de herinrichting van de Clementwijk in Sint-Niklaas, een pps-project, stond Grontmij samen met Fris in 't Landschap in voor het ontwerp. Vorig jaar werd fase 1 uitgevoerd.

'Bedoeling was een woonwijk met een aantrekkelijke publieke ruimte te ontwerpen, zodat de kwaliteit van de wijk én de omgeving worden opgewaardeerd. Hierbij stonden vier aspecten centraal: een gebundelde groenstructuur, een autoluwe verkeersafwikkeling, compacte, energiezuinige woningbouw en integraal waterbeleid. Het autoluwe karakter wou men realiseren door een hiërarchie van wegentypes in te voeren. Er is de ontsluitingsweg, met een breedte van 6,10 m in grijs gebezemd beton, met een slemlaag voor de fietssuggestiestroken. Daarnaast zijn er de leefstraatjes van 4,70 m breed in grijs uitgewassen beton, met een greppel in betonstraatstenen. Ten slotte zijn er de dwarspleintjes die in breedte variëren - tot 12 m. Hier wordt een aangename plek gecreëerd waar men kan wandelen, een buurthappening organiseren' Er werd een uitgewassen betonverharding, waaraan een okerkleurig pigment werd toegevoegd, gebruikt. In de betonverharding zorgen brede groene voegen - volgens een speels voegenpatroon - voor een verrassend effect. De groene grasvoegen lopen helemaal door tot aan het achterliggende stadspark', aldus Thierry De Wilde.

Alle formaten

Als voorzitter van de technische cel van Febelco, Febe, had dr. ir. Koen Heyens van Stradus Aqua, het over oplossingen in prefab beton voor de problemen van verstedelijking en overstromingen.

'Ook betonproducenten kunnen hierop anticiperen door aangepaste producten voor te stellen. Belangrijk is dat ze in dergelijke gevallen vroeg - reeds in het voorontwerp - bij het project betrokken worden. Oplossingen zijn soms te vinden in technische aanpassingen, zoals kleinere toegangsputten met diameter 800 (i.p.v. 1.000 cm). Vooral in stedelijke omgevingen zijn dergelijke lichtere putten eenvoudiger te plaatsen. Een andere oplossing, bij gebrek aan ruimte, is de zogenaamde Combiput, die DWA- en RWA-afvoer integreert. Ook het gebruik van grote betonnen kokers voor het verzamelen van nutsleidingen, op maat gemaakt en met diverse schappen erin, is een interessante piste. Tijdens de Praag-reis zagen we hoe overwelvingen gebruikt worden om nutsleidingen in onder te brengen. Een andere oplossing: drainerende grachtelementen, waar doorheen begroeiing zich een weg kan banen. Deze zijn op verschillende manieren uitvoerbaar. Ook bufferbekkens in prefab beton zitten in de lift. Uiteraard is voldoende ruimte hier een belangrijke issue. De ondergrond moet over voldoende draagvlak beschikken om ze goed te kunnen connecteren, en te grote zettingen te vermijden. Als oplossing voor overstromingen blijven waterdoorlatende verhardingen aangewezen. Poreuze buizen kunnen een goede oplossing zijn, zowel voor drainage als infiltratie. Het OCW heeft dit uitvoerig getest. De sector kan dus meer dan voldoende puzzelstukken aanreiken om op overstromingsproblemen te anticiperen.'

Trends

Ir. Luc Rens van Febelcem gaf een overzicht van de trends, uitdagingen en opportuniteiten voor de cement- en betonindustrie aan de hand van een aantal concrete voorbeelden.

'Wat het hoofdwegennet betreft, moet het concept van doorgaand gewapend beton met fijn uitgewassen oppervlak bestendigd worden, en waar mogelijk nog verbeterd inzake levensduur en geluidsprestaties. Vandaag staan we op het niveau van de gesloten asfaltverhardingen type SMA 0/10. Het 'Next Generation Concrete Surface'-concept, dat overgewaaid is uit de USA, en langsgroeven en afslijpen met diamantschijven combineert, biedt potentieel. Maar er zijn ook kleinschalige voorbeelden. Zo vinden we in het centrum van Lovendegem een mooie toepassing van zwartkleurig beton voor twee rijstroken, in combinatie met de natuursteen van de kasseien. Dit maakt het wegdek zowel geschikt voor fietsers als voor busverkeer. Inzake omgevingsaanleg biedt een hoogbouwwijk in Aalst licht- en donkerkleurige variaties van uitgewassen beton. De lichtkleurige is een toepassing met porfier, zonder kleurstof; de donkerkleurige is op basis van kalksteen, glanskies, en met antracietpigment.'

OCW-werkgroep

Het gebruik van prefab betonplaten in de publieke ruimte neemt toe. Binnen het OCW werd een werkgroep opgericht over het gebruik van prefab betonplaten. De werkgroep definieerde reeds een aantal categorieën (industriële verhardingen, privé-opritten') in functie van de verkeersintensiteit. Zo werd de Esplanade Guillemins, de grote openbare ruimte voor het nieuwe station in Luik, aangelegd in prefab tweelaags uitgewassen betonplaten.

Ook bufferbekkens in prefab beton zitten in de lift.

“Uiteraard blijven ook trambusbanen onder de aandacht. In samenwerking met De Lijn hebben we standaard ontwerpen opgemaakt, zowel voor doorgaand gewapend beton als voor gewapende betonplaten. Betonnen fietspaden hebben door hun vlotte 'leesbaarheid' niets aan actualiteit ingeboet. De kwaliteitsaspecten met betrekking tot de uitvoering van betonwegen mogen evenmin uit het oog verloren worden. Daarbij denk ik bv. aan het gebruik van een goede curing compound (nabehandelingsproduct), de kwaliteit en het juist plaatsen van deuvels... Recent bracht een fabrikant uit de UK een bekistingselement in gerecycleerd pvc op de markt. Dit biedt een esthetische meerwaarde ten opzichte van het in grote vakken gestorte beton', aldus Luc Rens.

Benor: sleutel tot kwaliteit

Ook ir. André Jasienski, directeur van Febelcem, nam het woord, zij het als lid van de vzw Benor. 'De Europese Commissie werkt aan een richtlijn over Green Public Procurement, met een afzonderlijk hoofdstuk over wegenbouw. Kwaliteit moet op een integrale manier worden verzekerd in alle fasen van een wegenbouw project. Een goede kwaliteit van de gebruikte prefab betonproducten of van de betonsamenstelling is een must. Benor is een vrijwillig, niet door de wet opgelegd, maar door de markt gedragen kwaliteitsmerk. Wat wegenbouw betreft, zijn het Probeton, BE-Cert en Copro die instaan voor de Benor-certificering. Het keurmerk mag zowel voor privé- als overheidsopdrachten gebruikt worden. Voor deze laatste opdrachten moet tevens een clausule 'of gelijkwaardig' te worden voorzien. Ook voor producten die reeds een CE-markering hebben, biedt het Benor-merk een meerwaarde. Sinds vele jaren bestaat er een Benor-merk voor ter plaatse gestort beton, maar voor specifieke gevallen van wegenisbeton, waaraan heel wat eisen worden gesteld, is dat niet het geval. Copro werkt aan normatieve documenten hieromtrent. Bedoeling is om tot een algemene kwaliteitsverbetering van de betonsamenstelling te komen zodat schadegevallen, bv. door afschilfering van het betonoppervlak door vorst en zout, kunnen worden vermeden.' (zie ook kaderstuk).

Het slotwoord was voor Johan Willemen, ceo van de Willemen Groep, en sinds kort ook voorzitter van het WTCB. Hij legde het accent op de actiepunten van zowel de Europese als de Belgische Confederatie Bouw. Volgend jaar wordt de zevende Provinciale Contactdag georganiseerd in de provincie Limburg. ' PDC

OVERHEIDSOPDRACHTEN
Alle overheidsopdrachten

Meest aanbevolen artikels

Quarantaine-maatregel kan bouwwerven vertragen

Quarantaine-maatregel kan bouwwerven vertragen

Het coronavirus slaat momenteel weer wild om zich heen en de overheid heeft door capaciteitsproblemen de teststrategie bijgestuurd. Wie een risicocontact heeft gehad of terugkomt uit een rode zone, maar geen ziektesymptomen vertoont, wordt niet[…]

Belgische klanten kunnen elektrische Volvo-machines reserveren

Belgische klanten kunnen elektrische Volvo-machines reserveren

Antwerpen test flexibele snelheidsdrempels

Antwerpen test flexibele snelheidsdrempels

Stijgende woningprijzen maken nieuwbouw interessanter

Stijgende woningprijzen maken nieuwbouw interessanter