Volg Bouwkroniek

Abonneer u
Aanmelden

Volg Bouwkroniek Bouwkroniek

25 jaar recyclage bouw- en sloopafval

25 jaar recyclage bouw- en sloopafval

De Federatie van Producenten van Recycling Granulaten (FPRG) en de Openbare Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij (OVAM) vierden onlangs tijdens een studiedag in Mechelen de 25ste verjaardag van de recyclage van bouw- en sloopafval in Vlaanderen. Vorig jaar werd bijna 14 miljoen ton hergebruikt en dat is zeer goed nieuws, maar de groei stagneert.

Meer dan 20% van al ons afval in Vlaanderen is bouw- en sloopafval. Gelukkig is het een afvalstroom die we zeer goed recycleren: 95% van al het steenachtige afval wordt gerecycleerd en hergebruikt als granulaat in de wegenbouw of voor nieuwe bouwtoepassingen.

'Vorig jaar werd 14 miljoen ton puin- en sloopafval gerecycleerd en hergebruikt. Twintig jaar geleden was dat amper een half miljoen ton. We hebben sindsdien dus absoluut flinke stappen voorwaarts gezet', zegt Henny De Baets, administrateur-generaal van de OVAM.

Drie cruciale zaken hebben ervoor gezorgd dat dit verhaal een succes werd: samenwerking tussen publieke en private partners; de keuze voor kwaliteit en controle, wat zorgt voor vertrouwen en een hoger gebruik van gerecycleerde materialen; en innovatie.

Thomas Rau

'Bouwen en wonen hebben een grote impact op het milieu. We moeten er blijven naar streven om die impact zo klein mogelijk te maken. We huldigen de filosofie van de Nederlandse architect Thomas Rau dat woningen tijdelijke opslagdepots zijn voor grondstoffen en dat we bij afbraak er moeten naar streven om alles, of toch zo veel mogelijk, te kunnen hergebruiken.'

Bouw- en sloopafval was één van de eerste afvalstromen die in Vlaanderen selectief ingezameld werden met het oog op recyclage. Hoewel na de Tweede Wereldoorlog al sprake was van recyclage-activiteiten van bouw- en sloopafval, kwam de echte doorbraak pas later. Het Afvalstoffendecreet van 1981 beschouwde bouw- en sloopafval als een nuttig toe te passen afvalstof.

Berendrechtsluis

'Bij de bouw van de Berendrechtsluis in 1987 werd het sloopafval van de afbraak van de Zandvlietsluis hergebruikt in stortbeton voor de nieuwe sluis. Eens de werken klaar was er echter nog 300.000 ton sloopafval over. Ik was toen pas aan het werk bij Herbosch-Kiere en ik kreeg de moeilijke taak om dit sloopafval te vermarkten', blikt FPRG-voorzitter Willy Goossens terug.

Zeven bedrijven richtten in 1990 de Vereniging van Verwerkers van Slooppuin (VVS) op en de eerste Copro-gecertificeerde breekinstallatie was die van de familie Martens in Zonhoven. 'Vanaf de jaren '90 van vorige eeuw nam de recyclage een hoge vlucht, niet in het minst door de invoering van de certificatie van de gerecycleerde granulaten. Met uitvoeringsplannen voor het beheer van bouw- en sloopafval werden door de OVAM ondertussen het kader en de doelstelling van het beleid uitgestippeld. Ook het verbod op klasse 3-storten, een maatregel van wijlen Steve Stevaert, heeft onze sector flink vooruit geholpen', aldus nog Willy Goossens. Hij is ook zeer blij dat Vlaanderen met minister Joke Schauvliege voor het eerst een minister heeft die zowel Ruimtelijke Ordening als Leefmilieu combineert.

Mobiele brekers

De opkomst van de mobiele brekers zorgde voor wat wrevel en problemen met kwaliteitscontrole, maar dat werd opgelost door het invoeren van het Quarea-zorgsysteem. De VVS en de VMR (Vereniging Mobiele Recycling) fuseerden zelfs in 2009 tot de FPRG.

Het gebruik van illegale (dus niet-gecontroleerde) materialen is altijd een groot probleem geweest. 'De laksheid van de overheidsinstanties tegenover illegale praktijken is één van onze grote frustraties. Uitdagingen voor onze sector zijn daarnaast het verplicht maken van het hergebruik van puingranulaat, het verwijderen van asbest en teer en het hergebruik van granulaten in hoogwaardig beton. Kwaliteit is essentieel om tot een hoge recyclagegraad te komen. De voorbije jaren zijn verschillende initiatieven genomen om die kwaliteit te garanderen, zoals de invoering van een eenheidsreglement voor beheer, recyclage en keuring van gerecycleerde puingranulaten of de invoering van een verplichte sloopinventaris voor bedrijfsgebouwen groter dan 1.000 m³.'

Voorbeeldfunctie

De FPRG en de OVAM slaan de handen in elkaar om de recyclage van bouw- en sloopafval nog op te drijven. 'Dat kan door de handhaving en controle voort op te voeren zodat illegaal slopen en breken een halt toegeroepen wordt; de voorbeeldfunctie van de overheden bij openbare werken maximaal in te vullen, bijvoorbeeld bij wegenbouw; selectief slopen algemeen gangbaar te maken; en ten slotte door de invoering van Tracimat, een traceer- en beheerssysteem dat vanaf 2016 de kwaliteit zal bewaken van aan de sloop tot aan de recyclage.'

Door controle aan de bron wordt de kans op misbruiken veel kleiner.

“Traceerbaarheid is zeer belangrijk”, onderstreept ook Marc Dillen, directeur-generaal van de Vlaamse Confederatie Bouw. 'Tracimat moet selectieve sloop stimuleren en zorgen voor een betere toepassing van de sloopinventaris. Waar bevinden zich de gevaarlijke afvalstoffen in het gebouw dat we gaan afbreken' Dat is beter dan dat probleem zich stelt aan de breekinstallatie. De opmaak van een goede inventaris zal dit oplossen, Tracimat vzw zal dit moeten controleren. Puin op een hoogwaardigere manier aanleveren zorgt ervoor dat er minder controles nodig zijn bij de breekinstallatie. De klemtoon ligt op het verwijderen van asbest aan de bron. Dat geeft ons meer garanties dat we sloopafval kunnen aanleveren zonder gevaarlijke stoffen en dat we dus meer vertrouwen van de gebruikers genieten.'

Tracimat

Tracimat wil concurrentievervalsing vermijden. Door controle aan de bron wordt de kans op misbruiken veel kleiner en zijn minder controles nodig. 'Tracimat is een samenwerking tussen de Confederatie Bouw, ORI (studiebureaus), Caso (vereniging slopers) en de FPRG en ook met input van de OVAM en de VITO. De vzw werd al opgericht op 7 augustus 2014. Tracimat moet in juni 2016 operationeel zijn bij de brekers, de procedures moeten al in september klaar zijn. Daarna volgt nog de erkenning door de minister', geeft Dillen nog mee.

De OVAM stelde tijdens het feestelijke moment ook haar plan 'Materiaalbewust bouwen in kringlopen' voor, dat niet alleen een hogere recyclagegraad van steenachtig puin nastreeft, maar ook van niet-steenachtige fracties zoals gips, dakbitumen, cellenbeton, ' Daarvoor is nog meer selectieve sloop en inzameling nodig. Het plan kiest resoluut voor een circulaire toekomst. De Verenigde Naties becijferden dat bouwen en wonen goed zijn voor 40% van het wereldwijde energieverbruik en de helft van het globale grondstoffenverbruik. Om die druk op het leefmilieu naar beneden te krijgen, moeten we nog meer doen dan materialen recycleren. Daarom wordt in het plan ook gefocust op de milieu- en materialenimpact van gebouwelementen en nieuwe concepten zoals dynamisch bouwen. ' LVDB

OVERHEIDSOPDRACHTEN
Alle overheidsopdrachten

Meest aanbevolen artikels

Nelissen Steenfabrieken viert 100ste verjaardag

Nelissen Steenfabrieken viert 100ste verjaardag

Nelissen Steenfabrieken uit Lanaken viert dit jaar zijn 100ste verjaardag. Het bedrijf ruilt het traditionele feestgedruis echter in voor een grootschalige solidariteitsactie. Het team van Nelissen doorkruist de komende weken het hele land onder[…]

SPIE Belgium wint award voor jongerenintegratie

SPIE Belgium wint award voor jongerenintegratie

Architecturale dialoog tussen industrieel verleden en toekomst

Architecturale dialoog tussen industrieel verleden en toekomst

BMP overhandigt memorandum aan minister Matthias Diependaele

BMP overhandigt memorandum aan minister Matthias Diependaele